गीताभाष्यम्

Bhagavad Gītā 2.64

con los sentidos libres de apego y aversión, el que gobierna su mente alcanza la serenidad

रागद्वेषवियुक्तैस्तु विषयानिन्द्रियैश्चरन् ।

आत्मवश्यैर्विधेयात्मा प्रसादमधिगच्छति ॥ २.६४ ॥

rāgadveṣaviyuktaistu viṣayānindriyaiścaran |

ātmavaśyairvidheyātmā prasādamadhigacchati || 2.64 ||

En cambio, quien tiene el órgano interno a su mando, moviéndose entre los objetos con sentidos libres de apego y aversión y sometidos a sí mismo, alcanza la serenidad.

«Whereas, one whose mind is controlled, moving in the world of objects with the sense organs under his or her control, free from likes and dislikes, attains tranquillity.» — Swami Dayānanda, tal como la imprime el PDF amarillo (p. 99)

Palabra por palabra

रागद्वेषवियुक्तैः3/3वि+√युज् (7 रुधादि U)क्तरागद्वेषवियुक्त-अफलम् n[रागः च द्वेषः च रागद्वेषौ, ताभ्यां वियुक्तानि] DV + तृतीया-TPlibres de apego y aversiónतु0en cambioविषयान्2/3विषय-अरामः mlos objetosइन्द्रियैः3/3इन्द्रिय-अफलम् ncon los sentidosचरन्1/1√चर् (1 भ्वादि P)शतृचरत्-त्पचत् mmoviéndose [entre ellos]आत्मवश्यैः3/3वश+यत् (taddhita)आत्मवश्य-अफलम् n[आत्मनः वश्यानि] षष्ठी-TPsometidos a sí mismoविधेयात्मा1/1विधेयात्मन्-न्आत्मन् m[विधेयः आत्मा यस्य सः] BVel que tiene el órgano interno a su mandoप्रसादम्2/1प्र+√सद् (1 भ्वादि P)घञ्प्रसाद-अरामः mla serenidadअधिगच्छतिIII/1अधि+√गम् (1 भ्वादि P)लट्कर्तरिalcanza

Anvaya (el verso en orden de prosa)

रागद्वेषवियुक्तैः आत्मवश्यैः इन्द्रियैः तु विषयान् चरन् विधेयात्मा प्रसादम् अधिगच्छति ॥

En cambio, quien tiene el órgano interno a su mando, moviéndose entre los objetos con sentidos libres de apego y aversión y sometidos a sí mismo, alcanza la serenidad.

Bhāṣya de Śaṅkara

Lee el comentario de Śaṅkara

Déjanos tu correo y se abre toda la Biblioteca Vedanta: el bhāṣya íntegro de cada verso, el análisis gramatical completo y los PDF de cada texto. Solo una vez.

Te escribiremos sobre Vedanta. Puedes darte de baja cuando quieras.

Segmento 1 — avataraṇikā (1): dicha la raíz de todo mal, se enuncia ahora la causa de la liberación

सर्वानर्थस्य मूलमुक्तं विषयाभिध्यानम्। अथेदानीं मोक्षकारणमिदमुच्यते -

Queda dicho que la raíz de todo mal es el detenerse a pensar en los objetos. Ahora, a continuación, se enuncia esto que es la causa de la liberación:

Análisis palabra por palabra

सर्वानर्थस्य6/1सर्वानर्थ-अरामः m[सर्वः अनर्थः] KDde todo malमूलम्1/1मूल-अफलम् nla raízउक्तम्1/1√वच् (2 अदादि P)क्तउक्त-अफलम् nqueda dichoविषयाभिध्यानम्1/1अभि+√ध्यै (1 भ्वादि P)ल्युट्विषयाभिध्यान-अफलम् n[विषयाणाम् अभिध्यानम्] षष्ठी-TPel detenerse a pensar en los objetosअथ0ahora bienइदानीम्0इदम्+दानीम् (taddhita)a continuaciónमोक्षकारणम्1/1√कृ (8 तनादि U)णिच्ल्युट्मोक्षकारण-अफलम् n[मोक्षस्य कारणम्] षष्ठी-TPla causa de la liberaciónइदम्1/1इदम् nestoउच्यतेIII/1√वच् (2 अदादि P)लट्कर्मणिse enuncia

Segmento 2 — «rāga-dveṣa-viyuktaiḥ»: disolución del compuesto

रागद्वेषेति। रागद्वेषवियुक्तैः रागश्च द्वेषश्च रागद्वेषौ।

[Comentando] «rāgadveṣa-»: «libres de apego y aversión». Rāga-dveṣau [significa]: el apego y la aversión.

Análisis palabra por palabra

रागद्वेषरागद्वेष-अरामः m(pratīka, sin desinencia)«rāgadveṣa-»इति0(se comenta)रागद्वेषवियुक्तैः3/3वि+√युज् (7 रुधादि U)क्तरागद्वेषवियुक्त-अफलम् n[रागद्वेषाभ्यां वियुक्तानि] तृतीया-TP«libres de apego y aversión»रागः1/1√रञ्ज् (1 भ्वादि U)घञ्राग-अरामः mel apegoच0yद्वेषः1/1√द्विष् (2 अदादि U)घञ्द्वेष-अरामः mla aversiónच0yरागद्वेषौ1/2रागद्वेष-अरामः m[रागः च द्वेषः च] DV[son] rāga-dveṣau

Segmento 3 — la actividad natural de los sentidos va precedida de esos dos; el mumukṣu percibe lo inevitable libre de ellos

तत्पुरःसरा हि इन्द्रियाणां प्रवृत्तिः स्वाभाविकी। तत्र यो मुमुक्षुर्भवति स ताभ्यां वियुक्तैः श्रोत्रादिभिः इन्द्रियैः विषयान् अवर्जनीयान् चरन् उपलभमानः

Pues la actividad natural de los sentidos va precedida de esos dos. Ahí, el que aspira a la liberación (mumukṣu), «moviéndose», esto es, percibiendo, «los objetos» inevitables «con los sentidos», el oído y los demás, desligados de esos dos,

Análisis palabra por palabra

तत्पुरःसरा1/1पुरस्+√सृ (1 भ्वादि P)टतत्पुरःसरा-आसीता f[तौ पुरःसरौ यस्याः सा] BVprecedida de esos dosहि0puesइन्द्रियाणाम्6/3इन्द्रिय-अफलम् nde los sentidosप्रवृत्तिः1/1प्र+√वृत् (1 भ्वादि A)क्तिन्प्रवृत्ति-इमति fla actividadस्वाभाविकी1/1स्वभाव+ठञ् (taddhita)स्वाभाविकी-ईनदी fnaturalतत्र0तद्+त्रल् (taddhita)ahíयः1/1यद् mel queमुमुक्षुः1/1√मुच् (6 तुदादि U)सन् + उमुमुक्षु-उगुरुः maspirante a la liberaciónभवतिIII/1√भू (1 भ्वादि P)लट्कर्तरिesसः1/1तद् meseताभ्याम्3/2तद् mde esos dosवियुक्तैः3/3वि+√युज् (7 रुधादि U)क्तवियुक्त-अफलम् ndesligadosश्रोत्रादिभिः3/3श्रोत्रादि-इवारि n[श्रोत्रम् आदिः येषां तानि] BVel oído y los demásइन्द्रियैः3/3इन्द्रिय-अफलम् n«con los sentidos»विषयान्2/3विषय-अरामः m«los objetos»अवर्जनीयान्2/3√वृज् (10 चुरादि U)अनीयर्अवर्जनीय-अरामः m[न वर्जनीयः] नञ्-TPinevitablesचरन्1/1√चर् (1 भ्वादि P)शतृचरत्-त्पचत् m«moviéndose»उपलभमानः1/1उप+√लभ् (1 भ्वादि A)शानच्उपलभमान-अरामः mpercibiendo (glosa)

Segmento 4 — «ātmavaśyaiḥ», «vidheyātmā»: alcanza el prasāda, que es serenidad, bienestar

आत्मवश्यैः आत्मनो वश्यानि वशीभूतानि तैरात्मवश्यैः विधेयात्मा इच्छातो विधेयः आत्माऽन्तःकरणं यस्य सोऽयं प्रसादम् अधिगच्छति प्रसादः प्रसन्नता स्वास्थ्यम्।। ६४ ।।

«Sometidos a sí mismo»: [los sentidos] que le son dóciles, es decir, que han quedado bajo su dominio; con esos, sometidos a sí mismo. «Vidheyātmā» es aquel cuyo ser, el órgano interno, es gobernable a voluntad: ese «alcanza» «la serenidad». Prasāda [significa] tranquilidad, bienestar. ॥64॥

Análisis palabra por palabra

आत्मवश्यैः3/3वश+यत् (taddhita)आत्मवश्य-अफलम् n[आत्मनः वश्यानि] षष्ठी-TP«sometidos a sí mismo»आत्मनः6/1आत्मन्-न्आत्मन् mde sí mismoवश्यानि1/3वश+यत् (taddhita)वश्य-अफलम् ndócilesवशीभूतानि1/3वश+च्वि+√भू (1 भ्वादि P)क्तवशीभूत-अफलम् nque han quedado bajo dominio (glosa)तैः3/3तद् ncon esosआत्मवश्यैः3/3वश+यत् (taddhita)आत्मवश्य-अफलम् n[आत्मनः वश्यानि] षष्ठी-TPsometidos a sí mismoविधेयात्मा1/1विधेयात्मन्-न्आत्मन् m[विधेयः आत्मा यस्य सः] BV«vidheyātmā»इच्छातः0इच्छा+तसिल् (taddhita)a voluntadविधेयः1/1वि+√धा (3 जुहोत्यादि U)यत्विधेय-अरामः mgobernableआत्मा1/1आत्मन्-न्आत्मन् mel serअन्तःकरणम्1/1अन्तर्+√कृ (8 तनादि U)ल्युट्अन्तःकरण-अफलम् n[अन्तः करणम्] प्रादि-TPel órgano interno (glosa)यस्य6/1यद् mde quienसः1/1तद् meseअयम्1/1इदम् mesteप्रसादम्2/1प्र+√सद् (1 भ्वादि P)घञ्प्रसाद-अरामः m«la serenidad»अधिगच्छतिIII/1अधि+√गम् (1 भ्वादि P)लट्कर्तरि«alcanza»प्रसादः1/1प्र+√सद् (1 भ्वादि P)घञ्प्रसाद-अरामः mprasāda [es]प्रसन्नता1/1प्रसन्न+तल् (taddhita)प्रसन्नता-आसीता ftranquilidad (glosa)स्वास्थ्यम्1/1स्वस्थ+ष्यञ् (taddhita)स्वास्थ्य-अफलम् nbienestar (glosa)

अध्ययनम्

Estos textos se estudian con un maestro

Los dieciocho capítulos con el comentario de Śaṅkara, en la tradición de Swami Dayananda.

Ver el curso de Bhagavad Gītā o empieza por el curso gratuito →