गीताभाष्यम्

Bhagavad Gītā 2.26

aunque pienses que nace y muere sin cesar, tampoco así debes afligirte

अथ चैनं नित्यजातं नित्यं वा मन्यसे मृतम् ।

तथापि त्वं महाबाहो नैवं शोचितुमर्हसि ॥ २.२६ ॥

atha cainaṃ nityajātaṃ nityaṃ vā manyase mṛtam |

tathāpi tvaṃ mahābāho naivaṃ śocitumarhasi || 2.26 ||

Y si consideras que el ātman nace y muere constantemente, aun así, oh Arjuna de poderosos brazos, no debes afligirte por el ātman de este modo.

«And if you take the ātman to have constant birth and death, even then, Oh! Mighty armed, Arjuna, you ought not to grieve for the ātman in this manner.» — Swami Dayānanda, tal como la imprime el PDF amarillo (p. 57)

Palabra por palabra

अथ0siच0yएनम्2/1एतद् m (अन्वादेश)a esteनित्यजातम्2/1√जन् (4 दिवादि A)क्तनित्यजात-अरामः m[नित्यं जातः] सुप्सुपाque nace constantementeनित्यम्2/1नि+त्यप् (taddhita)नित्य-अरामः mconstantemente (adj. de मृतम्)वा0oमन्यसेII/1√मन् (4 दिवादि A)लट्कर्तरिconsiderasमृतम्2/1√मृ (6 तुदादि A)क्तमृत-अरामः mque muereतथापि0aun asíत्वम्1/1युष्मद्túमहाबाहोS/1महाबाहु-उगुरुः m[महान्तौ बाहू यस्य सः] BV¡oh [Arjuna] de poderosos brazos!न0noएवम्0de este modoशोचितुम्0√शुच् (1 भ्वादि P)तुमुन्afligirteअर्हसिII/1√अर्ह् (1 भ्वादि P)लट्कर्तरिdebes

Anvaya (el verso en orden de prosa)

अथ च एनम् नित्यजातम् नित्यम् मृतम् वा मन्यसे, तथापि महाबाहो त्वम् एवम् शोचितुम् न अर्हसि ॥

Y si consideras que este nace constantemente o que muere constantemente, aun así, oh [Arjuna] de poderosos brazos, tú no debes afligirte de este modo.

Bhāṣya de Śaṅkara

Lee el comentario de Śaṅkara

Déjanos tu correo y se abre toda la Biblioteca Vedanta: el bhāṣya íntegro de cada verso, el análisis gramatical completo y los PDF de cada texto. Solo una vez.

Te escribiremos sobre Vedanta. Puedes darte de baja cuando quieras.

Segmento 1 — avataraṇikā (1): se concede, por hipótesis, que el Ser no es eterno

आत्मनः अनित्यत्वम् अभ्युपगम्य इदमुच्यते -

Concediendo [por hipótesis] la no eternidad del Ser, se dice esto:

Análisis palabra por palabra

आत्मनः6/1आत्मन्-न्आत्मन् mdel Serअनित्यत्वम्2/1अनित्य+त्व (taddhita)अनित्यत्व-अफलम् n[न नित्यः अनित्यः (नञ्-TP), तस्य भावः] + त्वla no eternidadअभ्युपगम्य0अभि+उप+√गम् (1 भ्वादि P)ल्यप्concediendoइदम्1/1इदम् nestoउच्यतेIII/1√वच् (2 अदादि P)लट्कर्मणिse dice

Segmento 2 — «atha ca»: concesión

अथ चैनमिति। अथ च इत्यभ्युपगमार्थः।

[Comentando] «atha cainam»: «atha ca» («y si») tiene el sentido de una concesión.

Análisis palabra por palabra

अथ0«atha»च0«ca»एनम्2/1एतद् m«enam»इति0(se comenta)अथ0«si»च0«y»इति0(estas palabras)अभ्युपगमार्थः1/1अभि+उप+√गम् (1 भ्वादि P)घञ्अभ्युपगमार्थ-अरामः m[अभ्युपगमः अर्थः यस्य सः] BVtienen el sentido de una concesión

Segmento 3 — «que nace siempre» y «que muere siempre», según la opinión común

एनं प्रकृतमात्मानं नित्यजातं लोक-प्रसिद्ध्या प्रत्यनेक-शरीरोत्पत्तिं जातो जात इति मन्यसे। तथा प्रति-तद्विनाशं नित्यं वा मन्यसे मृतं मृतो मृत इति।

[Si consideras], según la opinión común, que «este» Ser del que se está tratando «nace constantemente», es decir, que con cada producción de uno de sus muchos cuerpos ha nacido, ha nacido [una y otra vez]; y del mismo modo, «o» si «consideras» que con cada destrucción de esos [cuerpos] «muere constantemente», es decir, que ha muerto, ha muerto [una y otra vez]:

Análisis palabra por palabra

एनम्2/1एतद् m (अन्वादेश)«a este»प्रकृतम्2/1प्र+√कृ (8 तनादि U)क्तप्रकृत-अरामः mdel que se está tratandoआत्मानम्2/1आत्मन्-न्आत्मन् mSerनित्यजातम्2/1√जन् (4 दिवादि A)क्तनित्यजात-अरामः m[नित्यं जातः] सुप्सुपा«que nace constantemente»लोकप्रसिद्ध्या3/1प्र+√सिध् (4 दिवादि P)क्तिन्लोकप्रसिद्धि-इमति f[लोके प्रसिद्धिः] सप्तमी-TPsegún la opinión comúnप्रत्यनेकशरीरोत्पत्ति0[अनेकशरीरोत्पत्तिम् अनेकशरीरोत्पत्तिं प्रति] अव्ययीभावcon cada producción de sus muchos cuerposजातः1/1√जन् (4 दिवादि A)क्तजात-अरामः mha nacidoजातः1/1√जन् (4 दिवादि A)क्तजात-अरामः mha nacidoइति0(así)मन्यसेII/1√मन् (4 दिवादि A)लट्कर्तरिconsiderasतथा0तद्+थाल् (taddhita)del mismo modoप्रतितद्विनाशम्0[तस्य विनाशं तस्य विनाशं प्रति] अव्ययीभावcon cada destrucción de esos [cuerpos]नित्यम्2/1नि+त्यप् (taddhita)नित्य-अरामः m«constantemente» (adj. de मृतम्)वा0«o»मन्यसेII/1√मन् (4 दिवादि A)लट्कर्तरि«consideras»मृतम्2/1√मृ (6 तुदादि A)क्तमृत-अरामः m«que muere»मृतः1/1√मृ (6 तुदादि A)क्तमृत-अरामः mha muertoमृतः1/1√मृ (6 तुदादि A)क्तमृत-अरामः mha muertoइति0(así)

Segmento 4 — «aun así no debes afligirte», porque nacimiento y muerte son inevitables

तथापि तथा-भाविन्यप्यात्मनि त्वं महाबाहो एवं न शोचितुमर्हसि जन्मवतो नाशो नाशवतो जन्म च इत्येतौ अवश्यंभाविनाविति।। २६ ।।

«Aun así», aunque el Ser fuera de esa manera, «oh [Arjuna] de poderosos brazos», «tú no debes afligirte de este modo», porque estos dos, la destrucción de lo que tiene nacimiento y el nacimiento de lo que tiene destrucción, han de ocurrir necesariamente. ॥26॥

Análisis palabra por palabra

तथापि0«aun así»तथाभाविनि7/1√भू (1 भ्वादि P)णिनितथाभाविन्-इन्योगिन् m[तथा भवति इति] सुप्सुपाque fuera de esa maneraअपि0aunqueआत्मनि7/1आत्मन्-न्आत्मन् mel Serत्वम्1/1युष्मद्«tú»महाबाहोS/1महाबाहु-उगुरुः m[महान्तौ बाहू यस्य सः] BV«¡oh [Arjuna] de poderosos brazos!»एवम्0«de este modo»न0«no»शोचितुम्0√शुच् (1 भ्वादि P)तुमुन्«afligirte»अर्हसिII/1√अर्ह् (1 भ्वादि P)लट्कर्तरि«debes»जन्मवतः6/1जन्मन्+मतुप् (taddhita)जन्मवत्-त्भगवत् mde lo que tiene nacimientoनाशः1/1√नश् (4 दिवादि P)घञ्नाश-अरामः mla destrucciónनाशवतः6/1नाश+मतुप् (taddhita)नाशवत्-त्भगवत् mde lo que tiene destrucciónजन्म1/1जन्मन्-न्नाम nel nacimientoच0yइति0(así)एतौ1/2एतद् mestos dosअवश्यंभाविनौ1/2√भू (1 भ्वादि P)णिनिअवश्यंभाविन्-इन्योगिन् m[अवश्यं भवति इति] सुप्सुपाhan de ocurrir necesariamenteइति0(por eso)

अध्ययनम्

Estos textos se estudian con un maestro

Los dieciocho capítulos con el comentario de Śaṅkara, en la tradición de Swami Dayananda.

Ver el curso de Bhagavad Gītā o empieza por el curso gratuito →