गीताभाष्यम्

Bhagavad Gītā 2.48

definición del yoga: ecuanimidad ante el éxito y el fracaso

योगस्थः कुरु कर्माणि सङ्गं त्यक्त्वा धनञ्जय ।

सिद्ध्यसिद्ध्योः समो भूत्वा समत्वं योग उच्यते ॥ २.४८ ॥

yogasthaḥ kuru karmāṇi saṅgaṃ tyaktvā dhanañjaya |

siddhyasiddhyoḥ samo bhūtvā samatvaṃ yoga ucyate || 2.48 ||

Establecido en el yoga realiza las acciones, oh Dhanañjaya, abandonando el apego, permaneciendo igual ante el éxito y el fracaso. A esa ecuanimidad se la llama yoga.

«Remaining steadfast in yoga, Oh! Dhanañjaya, perform actions, abandoning attachment, remaining the same to success and failure alike. This evenness of mind is called yoga.» — Swami Dayānanda

Palabra por palabra

योगस्थः1/1√स्था (1 भ्वादि P)कयोगस्थ-अरामः m[योगे तिष्ठति] उपपद-TPestablecido en el yogaकुरुII/1√कृ (8 तनादि U)लोट्कर्तरिrealizaकर्माणि2/3कर्मन्-न्नाम nlas accionesसङ्गम्2/1√सञ्ज् (1 भ्वादि P)घञ्सङ्ग-अरामः mel apegoत्यक्त्वा0√त्यज् (1 भ्वादि P)क्त्वाabandonandoधनञ्जयS/1धनञ्जय-अरामः m[धनं जयति] उपपद-TP¡oh Dhanañjaya!सिद्ध्यसिद्ध्योः7/2√सिध् (4 दिवादि P)क्तिन्सिद्ध्यसिद्धि-इमति f[सिद्धिः च असिद्धिः च] DVante el éxito y el fracasoसमः1/1सम-अरामः migualभूत्वा0√भू (1 भ्वादि P)क्त्वाpermaneciendoसमत्वम्1/1सम+त्व (taddhita)समत्व-अफलम् nla ecuanimidadयोगः1/1√युज् (7 रुधादि U)घञ्योग-अरामः myogaउच्यतेIII/1√वच् (2 अदादि P)लट्कर्मणिse llama

Anvaya (el verso en orden de prosa)

धनञ्जय सङ्गं त्यक्त्वा सिद्ध्यसिद्ध्योः समो भूत्वा योगस्थः (सन्) कर्माणि कुरु । समत्वं योगः उच्यते ॥

Oh Dhanañjaya, abandonando el apego y permaneciendo igual ante el éxito y el fracaso, realiza las acciones establecido en el yoga. A la ecuanimidad se la llama yoga.

Bhāṣya de Śaṅkara

Lee el comentario de Śaṅkara

Déjanos tu correo y se abre toda la Biblioteca Vedanta: el bhāṣya íntegro de cada verso, el análisis gramatical completo y los PDF de cada texto. Solo una vez.

Te escribiremos sobre Vedanta. Puedes darte de baja cuando quieras.

Segmento 1 — avataraṇikā: si no ha de obrarse movido por el fruto, ¿cómo entonces?

यदि कर्मफलप्रयुक्तेन न कर्त्तव्यं कर्म कथं तर्हि कर्त्तव्यमिति उच्यते -

Si la acción no ha de hacerse movido por el fruto de la acción, ¿cómo ha de hacerse entonces? A eso se responde:

Análisis palabra por palabra

यदि0siकर्मफलप्रयुक्तेन3/1प्र+√युज् (7 रुधादि U)क्तकर्मफलप्रयुक्त-अरामः m[कर्मफलेन प्रयुक्तः] तृतीया-TPpor quien está movido por el fruto de la acciónन0noकर्त्तव्यम्1/1√कृ (8 तनादि U)तव्यकर्त्तव्य-अफलम् nha de hacerseकर्म1/1कर्मन्-न्नाम nla acciónकथम्0किम्+थमु (taddhita)¿cómo?तर्हि0entoncesकर्त्तव्यम्1/1√कृ (8 तनादि U)तव्यकर्त्तव्य-अफलम् nha de hacerseइति0(así se pregunta)उच्यतेIII/1√वच् (2 अदादि P)लट्कर्मणिse responde

Segmento 2 — obrar solo para el Señor, y abandonar incluso el apego a «que el Señor se complazca conmigo»

योगस्थ इति। योगस्थः सन् कुरु कर्माणि केवलम् ईश्वरार्थं, तत्रापि ईश्वरो मे तुष्यतु इति, सङ्गं त्यक्त्वा धनञ्जय।

[Comentando] «yogasthaḥ»: «establecido en el yoga», «realiza las acciones» únicamente para el Señor; y también ahí, «abandonando el apego» [que consiste en pensar] «que el Señor se complazca conmigo», «oh Dhanañjaya».

Análisis palabra por palabra

योगस्थः1/1√स्था (1 भ्वादि P)कयोगस्थ-अरामः m[योगे तिष्ठति] उपपद-TP«yogasthaḥ»इति0(se comenta)योगस्थः1/1√स्था (1 भ्वादि P)कयोगस्थ-अरामः m[योगे तिष्ठति] उपपद-TP«establecido en el yoga»सन्1/1√अस् (2 अदादि P)शतृसत्-त्पचत् mestandoकुरुII/1√कृ (8 तनादि U)लोट्कर्तरि«realiza»कर्माणि2/3कर्मन्-न्नाम n«las acciones»केवलम्0únicamenteईश्वरार्थम्0[ईश्वराय इदम्] चतुर्थी-TP (adverbio)para el Señorतत्र0तद्+त्रल् (taddhita)ahíअपि0tambiénईश्वरः1/1√ईश् (2 अदादि A)वरच्ईश्वर-अरामः mel Señorमे6/1अस्मद्conmigoतुष्यतुIII/1√तुष् (4 दिवादि P)लोट्कर्तरिque se complazcaइति0(así pensando)सङ्गम्2/1√सञ्ज् (1 भ्वादि P)घञ्सङ्ग-अरामः m«el apego»त्यक्त्वा0√त्यज् (1 भ्वादि P)क्त्वा«abandonando»धनञ्जयS/1धनञ्जय-अरामः m[धनं जयति] उपपद-TP«¡oh Dhanañjaya!»

Segmento 3 — siddhi es la obtención del conocimiento por la pureza del sattva; el yoga es esa misma ecuanimidad

फल-तृष्णा-शून्येन क्रियमाणे कर्मणि सत्त्व-शुद्धिजा ज्ञान-प्राप्ति-लक्षणा सिद्धिः तद्विपर्ययजाऽसिद्धिः तयोः सिद्ध्यसिद्ध्योः अपि समः तुल्यो भूत्वा कुरु कर्माणि। कोऽसौ योगो यत्रस्थः कुरु इत्युक्तम् इदमेव तत् - सिद्ध्यसिद्ध्योः समत्वं योग उच्यते।। ४८ ।।

Cuando la acción la realiza alguien libre de sed por el fruto, la «siddhi» es la obtención del conocimiento nacida de la pureza del sattva, y la «asiddhi» es lo nacido de lo contrario. Realiza las acciones «permaneciendo» también «igual», esto es, indiferente, «ante» ese «éxito y» ese «fracaso». Y ¿cuál es ese yoga «establecido en el cual realiza [las acciones]», del que se ha hablado? Esto mismo es: «a la ecuanimidad» ante el éxito y el fracaso «se la llama yoga». ॥48॥

Análisis palabra por palabra

फलतृष्णाशून्येन3/1फलतृष्णाशून्य-अरामः m[फलतृष्णया शून्यः] तृतीया-TPpor quien está libre de sed por el frutoक्रियमाणे7/1√कृ (8 तनादि U)कर्मणि + शानच्क्रियमाण-अफलम् nal ser realizadaकर्मणि7/1कर्मन्-न्नाम nla acciónसत्त्वशुद्धिजा1/1√जन् (4 दिवादि A)डसत्त्वशुद्धिजा-आसीता f[सत्त्वशुद्धेः जाता] उपपद-TPnacida de la pureza del sattvaज्ञानप्राप्तिलक्षणा1/1ज्ञानप्राप्तिलक्षणा-आसीता f[ज्ञानप्राप्तिः लक्षणं यस्याः सा] BVque consiste en la obtención del conocimientoसिद्धिः1/1√सिध् (4 दिवादि P)क्तिन्सिद्धि-इमति fel éxito (siddhi)तद्विपर्ययजा1/1√जन् (4 दिवादि A)डतद्विपर्ययजा-आसीता f[तद्विपर्ययात् जाता] उपपद-TPnacida de lo contrario de esoअसिद्धिः1/1√सिध् (4 दिवादि P)क्तिन्असिद्धि-इमति f[न सिद्धिः] नञ्-TPel fracaso (asiddhi)तयोः7/2तद् fante esos dosसिद्ध्यसिद्ध्योः7/2√सिध् (4 दिवादि P)क्तिन्सिद्ध्यसिद्धि-इमति f[सिद्धिः च असिद्धिः च] DV«ante el éxito y el fracaso»अपि0tambiénसमः1/1सम-अरामः m«igual»तुल्यः1/1तुला+यत् (taddhita)तुल्य-अरामः mindiferente (glosa)भूत्वा0√भू (1 भ्वादि P)क्त्वा«permaneciendo»कुरुII/1√कृ (8 तनादि U)लोट्कर्तरिrealizaकर्माणि2/3कर्मन्-न्नाम nlas accionesकः1/1किम् m¿cuál?असौ1/1अदस् meseयोगः1/1√युज् (7 रुधादि U)घञ्योग-अरामः myogaयत्रस्थः1/1√स्था (1 भ्वादि P)कयत्रस्थ-अरामः m[यत्र तिष्ठति] उपपद-TPestablecido en el cualकुरुII/1√कृ (8 तनादि U)लोट्कर्तरि«realiza»इति0asíउक्तम्1/1√वच् (2 अदादि P)क्तउक्त-अफलम् nse ha dichoइदम्1/1इदम् nestoएव0mismoतत्1/1तद् n[es] esoसिद्ध्यसिद्ध्योः7/2√सिध् (4 दिवादि P)क्तिन्सिद्ध्यसिद्धि-इमति f[सिद्धिः च असिद्धिः च] DVante el éxito y el fracasoसमत्वम्1/1सम+त्व (taddhita)समत्व-अफलम् n«la ecuanimidad»योगः1/1√युज् (7 रुधादि U)घञ्योग-अरामः m«yoga»उच्यतेIII/1√वच् (2 अदादि P)लट्कर्मणि«se llama»

अध्ययनम्

Estos textos se estudian con un maestro

Los dieciocho capítulos con el comentario de Śaṅkara, en la tradición de Swami Dayananda.

Ver el curso de Bhagavad Gītā o empieza por el curso gratuito →