गीताभाष्यम्

Bhagavad Gītā 2.50

el yoga como «destreza en las acciones»: puṇya y pāpa se abandonan aquí

बुद्धियुक्तो जहातीह उभे सुकृतदुष्कृते ।

तस्माद्योगाय युज्यस्व योगः कर्मसु कौशलम् ॥ २.५० ॥

buddhiyukto jahātīha ubhe sukṛtaduṣkṛte |

tasmādyogāya yujyasva yogaḥ karmasu kauśalam || 2.50 ||

El dotado de esa actitud abandona aquí ambas cosas, lo bien hecho y lo mal hecho. Por eso entrégate al yoga: el yoga es destreza en las acciones.

«One who is endowed with the samatva-buddhi, sameness of mind, gives up both puṇya and pāpa here, in this world. Therefore, commit yourself to karma-yoga. karma-yoga is discretion in action.» — Swami Dayānanda

Palabra por palabra

बुद्धियुक्तः1/1√युज् (7 रुधादि U)क्तबुद्धियुक्त-अरामः m[बुद्ध्या युक्तः] तृतीया-TPel dotado de esa actitudजहातिIII/1√हा (3 जुहोत्यादि P)लट्कर्तरिabandonaइह0इदम्+ह (taddhita)aquíउभे2/2उभ nambasसुकृतदुष्कृते2/2√कृ (8 तनादि U)क्तसुकृतदुष्कृत-अफलम् n[सुकृतं च दुष्कृतं च] DVlo bien hecho y lo mal hechoतस्मात्5/1तद् npor esoयोगाय4/1√युज् (7 रुधादि U)घञ्योग-अरामः mal yogaयुज्यस्वII/1√युज् (4 दिवादि A)लोट्कर्तरिentrégateयोगः1/1√युज् (7 रुधादि U)घञ्योग-अरामः mel yogaकर्मसु7/3कर्मन्-न्नाम nen las accionesकौशलम्1/1कुशल+अण् (taddhita)कौशल-अफलम् ndestreza

Anvaya (el verso en orden de prosa)

बुद्धियुक्तः (पुरुषः) इह उभे सुकृतदुष्कृते जहाति । तस्माद् योगाय युज्यस्व । कर्मसु कौशलम् योगः ॥

El hombre dotado de esa actitud abandona aquí ambas cosas, lo bien hecho y lo mal hecho. Por eso, entrégate al yoga. El yoga es destreza en las acciones.

Bhāṣya de Śaṅkara

Lee el comentario de Śaṅkara

Déjanos tu correo y se abre toda la Biblioteca Vedanta: el bhāṣya íntegro de cada verso, el análisis gramatical completo y los PDF de cada texto. Solo una vez.

Te escribiremos sobre Vedanta. Puedes darte de baja cuando quieras.

Segmento 1 — avataraṇikā: el fruto que obtiene quien cumple su dharma con la actitud de ecuanimidad

समत्वबुद्धियुक्तः सन् स्वधर्ममनुतिष्ठन् यत्फलं प्राप्नोति तच्छृणु -

Escucha el fruto que obtiene quien, dotado de la actitud de ecuanimidad, cumple su propio dharma:

Análisis palabra por palabra

समत्वबुद्धियुक्तः1/1√युज् (7 रुधादि U)क्तसमत्वबुद्धियुक्त-अरामः m[समत्वबुद्ध्या युक्तः] तृतीया-TPdotado de la actitud de ecuanimidadसन्1/1√अस् (2 अदादि P)शतृसत्-त्पचत् mestandoस्वधर्मम्2/1स्वधर्म-अरामः m[स्वस्य धर्मः] षष्ठी-TPsu propio dharmaअनुतिष्ठन्1/1अनु+√स्था (1 भ्वादि P)शतृअनुतिष्ठत्-त्पचत् mcumpliendoयत्2/1यद् nel queफलम्2/1फल-अफलम् nfrutoप्राप्नोतिIII/1प्र+√आप् (5 स्वादि P)लट्कर्तरिobtieneतत्2/1तद् nesoशृणुII/1√श्रु (1 भ्वादि P)लोट्कर्तरिescucha

Segmento 2 — abandona puṇya y pāpa por la vía de la pureza del sattva y la obtención del conocimiento

बुद्धीति। बुद्धियुक्तः समत्व-विषयया बुद्ध्या युक्तो बुद्धि-युक्तो जहाति परित्यजति इह अस्मिँल्लोके उभे सुकृतदुष्कृते पुण्य-पापे सत्त्व-शुद्धि-ज्ञान-प्राप्ति-द्वारेण यतः तस्मात् समत्व-बुद्धि-योगाय युज्यस्व घटस्व।

[Comentando] «buddhi-»: «el dotado de esa actitud» es el que está dotado de la actitud que tiene por objeto la ecuanimidad; ese «abandona», deja de lado, «aquí», en este mundo, «ambas» cosas, «lo bien hecho y lo mal hecho», es decir, el mérito y el demérito, por la vía de la pureza del sattva y de la obtención del conocimiento. Y puesto que es así, «por eso», «entrégate», esfuérzate, «al yoga» de la actitud de ecuanimidad.

Análisis palabra por palabra

बुद्धि√बुध् (4 दिवादि A)क्तिन्बुद्धि-इमति f«buddhi-»इति0(se comenta)बुद्धियुक्तः1/1√युज् (7 रुधादि U)क्तबुद्धियुक्त-अरामः m[बुद्ध्या युक्तः] तृतीया-TP«el dotado de esa actitud»समत्वविषयया3/1समत्वविषया-आसीता f[समत्वं विषयः यस्याः सा] BVque tiene por objeto la ecuanimidadबुद्ध्या3/1√बुध् (4 दिवादि A)क्तिन्बुद्धि-इमति fcon la actitudयुक्तः1/1√युज् (7 रुधादि U)क्तयुक्त-अरामः mdotadoबुद्धियुक्तः1/1√युज् (7 रुधादि U)क्तबुद्धियुक्त-अरामः m[बुद्ध्या युक्तः] तृतीया-TP[eso es] «buddhi-yuktaḥ»जहातिIII/1√हा (3 जुहोत्यादि P)लट्कर्तरि«abandona»परित्यजतिIII/1परि+√त्यज् (1 भ्वादि P)लट्कर्तरिdeja de lado (glosa)इह0इदम्+ह (taddhita)«aquí»अस्मिन्7/1इदम् men esteलोके7/1लोक-अरामः mmundoउभे2/2उभ n«ambas»सुकृतदुष्कृते2/2√कृ (8 तनादि U)क्तसुकृतदुष्कृत-अफलम् n[सुकृतं च दुष्कृतं च] DV«lo bien hecho y lo mal hecho»पुण्यपापे2/2पुण्यपाप-अफलम् n[पुण्यं च पापं च] DVel mérito y el demérito (glosa)सत्त्वशुद्धिज्ञानप्राप्तिद्वारेण3/1सत्त्वशुद्धिज्ञानप्राप्तिद्वार-अफलम् n[सत्त्वशुद्धिः च ज्ञानप्राप्तिः च, ते एव द्वारम्] DV-गर्भ KDpor la vía de la pureza del sattva y de la obtención del conocimientoयतः0यद्+तसिल् (taddhita)puesto queतस्मात्5/1तद् n«por eso»समत्व-बुद्धि-योगाय4/1√युज् (7 रुधादि U)घञ्समत्वबुद्धियोग-अरामः m[समत्वबुद्धिः एव योगः] KD«al yoga» de la actitud de ecuanimidadयुज्यस्वII/1√युज् (4 दिवादि A)लोट्कर्तरि«entrégate»घटस्वII/1√घट् (1 भ्वादि A)लोट्कर्तरिesfuérzate (glosa)

Segmento 3 — en qué consiste la «destreza»: que acciones de suyo atadoras dejen de serlo

योगः हि कर्मसु कौशलं स्वधर्माख्येषु कर्मसु वर्त्तमानस्य या सिद्ध्यसिद्ध्योः समत्व-बुद्धिरीश्वरार्पित-चेतस्तया तत्कोशलं कुशल-भावः। तद्धि कौशलं यद्बन्ध-स्वभावान्यपि कर्माणि समत्व-बुद्ध्या स्वभावात् निवर्त्तन्ते। तस्मात्समत्वबुद्धियुक्तो भव त्वम्।। ५० ।।

Pues «el yoga es destreza en las acciones»: la actitud de ecuanimidad ante el éxito y el fracaso que tiene, con la mente entregada al Señor, quien se ocupa en las acciones llamadas «propio dharma», eso es la destreza, la condición de diestro. Porque esta es la destreza: que acciones que por su propia naturaleza atan dejen, por la actitud de ecuanimidad, de obrar según esa naturaleza. Por eso, sé tú alguien dotado de la actitud de ecuanimidad. ॥50॥

Análisis palabra por palabra

योगः1/1√युज् (7 रुधादि U)घञ्योग-अरामः m«el yoga»हि0puesकर्मसु7/3कर्मन्-न्नाम n«en las acciones»कौशलम्1/1कुशल+अण् (taddhita)कौशल-अफलम् n«[es] destreza»स्वधर्माख्येषु7/3आ+√ख्या (2 अदादि P)अङ्स्वधर्माख्य-अफलम् n[स्वधर्मः इति आख्या येषां तानि] BVllamadas «propio dharma»कर्मसु7/3कर्मन्-न्नाम nen las accionesवर्त्तमानस्य6/1√वृत् (1 भ्वादि A)शानच्वर्त्तमान-अरामः mde quien se ocupaया1/1यद् fla queसिद्ध्यसिद्ध्योः7/2√सिध् (4 दिवादि P)क्तिन्सिद्ध्यसिद्धि-इमति f[सिद्धिः च असिद्धिः च] DVante el éxito y el fracasoसमत्वबुद्धिः1/1√बुध् (4 दिवादि A)क्तिन्समत्वबुद्धि-इमति f[समत्वस्य बुद्धिः] षष्ठी-TPactitud de ecuanimidadईश्वरार्पितचेतस्तया3/1ईश्वरार्पितचेतस्+तल् (taddhita)ईश्वरार्पितचेतस्ता-आसीता f[ईश्वरे अर्पितं चेतः यस्य सः] BV + तल्por tener la mente entregada al Señorतत्1/1तद् nesoकौशलम्1/1कुशल+अण् (taddhita)कौशल-अफलम् n[es] la destrezaकुशलभावः1/1√भू (1 भ्वादि P)घञ्कुशलभाव-अरामः m[कुशलस्य भावः] षष्ठी-TPla condición de diestroतत्1/1तद् nestaहि0porqueकौशलम्1/1कुशल+अण् (taddhita)कौशल-अफलम् n[es] la destrezaयत्0queबन्धस्वभावानि1/3√भू (1 भ्वादि P)घञ्बन्धस्वभाव-अफलम् n[बन्धः स्वभावः येषां तानि] BVque por su naturaleza atanअपि0aunकर्माणि1/3कर्मन्-न्नाम nlas accionesसमत्वबुद्ध्या3/1√बुध् (4 दिवादि A)क्तिन्समत्वबुद्धि-इमति f[समत्वस्य बुद्धिः] षष्ठी-TPpor la actitud de ecuanimidadस्वभावात्5/1√भू (1 भ्वादि P)घञ्स्वभाव-अरामः m[स्वस्य भावः] षष्ठी-TPde su naturalezaनिवर्त्तन्तेIII/3नि+√वृत् (1 भ्वादि A)लट्कर्तरिse apartanतस्मात्5/1तद् npor esoसमत्वबुद्धियुक्तः1/1√युज् (7 रुधादि U)क्तसमत्वबुद्धियुक्त-अरामः m[समत्वबुद्ध्या युक्तः] तृतीया-TPdotado de la actitud de ecuanimidadभवII/1√भू (1 भ्वादि P)लोट्कर्तरिséत्वम्1/1युष्मद्tú

अध्ययनम्

Estos textos se estudian con un maestro

Los dieciocho capítulos con el comentario de Śaṅkara, en la tradición de Swami Dayananda.

Ver el curso de Bhagavad Gītā o empieza por el curso gratuito →