Saltar al contenido
गीताभाष्यम्

Bhagavad Gītā 2.54

comienza la sección del sthitaprajña: Arjuna pregunta

Sánscrito en

अर्जुन उवाच ।

स्थितप्रज्ञस्य का भाषा समाधिस्थस्य केशव ।

स्थितधीः किं प्रभाषेत किमासीत व्रजेत किम् ॥ २.५४ ॥

arjuna uvāca |

sthitaprajñasya kā bhāṣā samādhisthasya keśava |

sthitadhīḥ kiṃ prabhāṣeta kimāsīta vrajeta kim || 2.54 ||

Arjuna dijo: ¡Oh Keśava!, ¿cuál es la descripción de aquel de sabiduría firme (sthitaprajña), el que está establecido en el samādhi? ¿Cómo habla, cómo se sienta, cómo camina ese cuya mente no es agitada por nada?

«Arjuna said: Oh! Keśava, what is the description of a person of firm wisdom, one whose mind abides in the ātman, self? How does such a person, whose mind is not shaken by anything, speak, sit, and walk?» — Swami Dayānanda

Palabra por palabra

अर्जुनःarjunaḥ1/1अर्जुनarjuna-अaरामःrāmaḥ mArjunaउवाचuvācaIII/1√वच्vac (2 अदादिadādi P)लिट्liṭकर्तरिkartaridijoस्थितप्रज्ञस्यsthitaprajñasya6/1प्रpra+√ज्ञाjñā (9 क्र्यादिkryādi P)अङ्aṅस्थितप्रज्ञsthitaprajña-अaरामःrāmaḥ m[स्थिता प्रज्ञा यस्य सःsthitā prajñā yasya saḥ] BVde aquel de sabiduría firmeकाkā1/1किम्kim f¿cuál?भाषाbhāṣā1/1√भाष्bhāṣ (1 भ्वादिbhvādi A)अaभाषाbhāṣā-आāसीताsītā fla descripciónसमाधिस्थस्यsamādhisthasya6/1√स्थाsthā (1 भ्वादिbhvādi P)कkaसमाधिस्थsamādhistha-अaरामःrāmaḥ m[समाधौ तिष्ठतिsamādhau tiṣṭhati] उपपदupapada-TPdel que está establecido en el samādhiकेशवkeśavaS/1केशवkeśava-अaरामःrāmaḥ m¡oh Keśava!स्थितधीःsthitadhīḥ1/1स्थितधीsthitadhī-ईīसुधीsudhī m[स्थिता धीः यस्य सःsthitā dhīḥ yasya saḥ] BVel de intelecto firmeकिम्kim0¿cómo?प्रभाषेतprabhāṣetaIII/1प्रpra+√भाष्bhāṣ (1 भ्वादिbhvādi A)विधिलिङ्vidhiliṅकर्तरिkartarihablaríaकिम्kim0¿cómo?आसीतāsītaIII/1√आस्ās (2 अदादिadādi A)विधिलिङ्vidhiliṅकर्तरिkartarise sentaríaव्रजेतvrajetaIII/1√व्रज्vraj (1 भ्वादिbhvādi P; terminación A, ārṣa)विधिलिङ्vidhiliṅकर्तरिkartaricaminaríaकिम्kim0¿cómo?

Anvaya (el verso en orden de prosa)

केशवkeśava, स्थितप्रज्ञस्य समाधिस्थस्य का भाषा । स्थितधीः किं प्रभाषेतsthitaprajñasya samādhisthasya kā bhāṣā | sthitadhīḥ kiṃ prabhāṣeta, किम् आसीतkim āsīta, किं व्रजेत ॥kiṃ vrajeta ||

¡Oh Keśava!, ¿cuál es la descripción de aquel de sabiduría firme, establecido en el samādhi? ¿Cómo hablaría, cómo se sentaría, cómo caminaría el de intelecto firme?

Bhāṣya de Śaṅkara

Lee el comentario de Śaṅkara

Déjanos tu correo y se abre toda la Biblioteca Vedanta: el bhāṣya íntegro de cada verso, el análisis gramatical completo y los PDF de cada texto. Solo una vez.

Te escribiremos sobre Vedanta. Puedes darte de baja cuando quieras.

Segmento 1 — avataraṇikā (1): Arjuna, con la ocasión de la pregunta, quiere conocer las señas del sthitaprajña

प्रश्नpraśna-बीजं प्रतिलभ्य अर्जुन उवाच लब्धbījaṃ pratilabhya arjuna uvāca labdha-समाधिsamādhi-प्रज्ञस्य लक्षणprajñasya lakṣaṇa-बुभुत्सयाbubhutsayā -

Aprovechando la ocasión de la pregunta [suscitada por lo dicho en 2.53], Arjuna, con el deseo de conocer las características de aquel cuyo intelecto se ha establecido firmemente en el Sí mismo, pregunta al Señor.

Análisis palabra por palabra
प्रश्नबीजम्praśnabījam2/1प्रश्नबीजpraśnabīja-अaफलम्phalam n[प्रश्नस्य बीजम्praśnasya bījam] षष्ठीṣaṣṭhī-TPla semilla de la preguntaप्रतिलभ्यpratilabhya0प्रतिprati+√लभ्labh (1 भ्वादिbhvādi A)ल्यप्lyaptras recibirअर्जुनःarjunaḥ1/1अर्जुनarjuna-अaरामःrāmaḥ mArjunaउवाचuvācaIII/1√वच्vac (2 अदादिadādi P)लिट्liṭकर्तरिkartaridijoलब्धसमाधिप्रज्ञस्यlabdhasamādhiprajñasya6/1प्रpra+√ज्ञाjñā (9 क्र्यादिkryādi P)अङ्aṅलब्धसमाधिप्रज्ञlabdhasamādhiprajña-अaरामःrāmaḥ m[लब्धा समाधौ प्रज्ञा येन सःlabdhā samādhau prajñā yena saḥ] BVdel que ha obtenido la sabiduría en el samādhiलक्षणबुभुत्सयाlakṣaṇabubhutsayā3/1√बुध्budh (4 दिवादिdivādi A)सन्san + अaलक्षणबुभुत्साlakṣaṇabubhutsā-आāसीताsītā f[लक्षणस्य बुभुत्साlakṣaṇasya bubhutsā] षष्ठीṣaṣṭhī-TPcon el deseo de conocer las características

Segmento 2 — «sthitaprajñasya»: ¿cómo describen los demás al de sabiduría firme?

स्थितप्रज्ञस्येति। स्थिता प्रतिष्ठिता अहमस्मि परं ब्रह्म इति प्रज्ञा यस्य स स्थितप्रज्ञः तस्यsthitaprajñasyeti | sthitā pratiṣṭhitā ahamasmi paraṃ brahma iti prajñā yasya sa sthitaprajñaḥ tasya काkā भाषाbhāṣā किं भाषणं वचनम् कथमसौ परैर्भाष्यतेkiṃ bhāṣaṇaṃ vacanam kathamasau parairbhāṣyate समाधिस्थस्यsamādhisthasya समाधौ स्थितस्यsamādhau sthitasya केशवkeśava। |

[Comentando] «sthitaprajñasya»: aquel cuya sabiduría (prajñā) «yo soy el Brahman supremo» está firme, establecida, ese es el sthitaprajña. ¿«Cuál es» su «descripción» (bhāṣā), es decir, qué habla, qué palabra, cómo es descrito por otros, [él,] «el que está establecido en el samādhi», en el samādhi, «oh Keśava»?

Análisis palabra por palabra
स्थितप्रज्ञस्यsthitaprajñasya6/1प्रpra+√ज्ञाjñā (9 क्र्यादिkryādi P)अङ्aṅस्थितप्रज्ञsthitaprajña-अaरामःrāmaḥ m[स्थिता प्रज्ञा यस्य सःsthitā prajñā yasya saḥ] BV«sthitaprajñasya»इतिiti0(se comenta)स्थिताsthitā1/1√स्थाsthā (1 भ्वादिbhvādi P)क्तktaस्थिताsthitā-आāसीताsītā ffirmeप्रतिष्ठिताpratiṣṭhitā1/1प्रतिprati+√स्थाsthā (1 भ्वादिbhvādi P)क्तktaप्रतिष्ठिताpratiṣṭhitā-आāसीताsītā festablecidaअहम्aham1/1अस्मद्asmadyoअस्मिasmiI/1√अस्as (2 अदादिadādi P)लट्laṭकर्तरिkartarisoyपरम्param1/1परpara-अaफलम्phalam nsupremoब्रह्मbrahma1/1ब्रह्मन्brahman-न्nनामnāma nel Brahmanइतिiti0(así)प्रज्ञाprajñā1/1प्रpra+√ज्ञाjñā (9 क्र्यादिkryādi P)अङ्aṅप्रज्ञाprajñā-आāसीताsītā fla sabiduríaयस्यyasya6/1यद्yad mde quienसःsaḥ1/1तद्tad meseस्थितप्रज्ञःsthitaprajñaḥ1/1प्रpra+√ज्ञाjñā (9 क्र्यादिkryādi P)अङ्aṅस्थितप्रज्ञsthitaprajña-अaरामःrāmaḥ m[स्थिता प्रज्ञा यस्य सःsthitā prajñā yasya saḥ] BV[es] el de sabiduría firmeतस्यtasya6/1तद्tad mde élकाkā1/1किम्kim f«¿cuál?»भाषाbhāṣā1/1√भाष्bhāṣ (1 भ्वादिbhvādi A)अaभाषाbhāṣā-आāसीताsītā f«la descripción»किम्kim1/1किम्kim n¿qué?भाषणम्bhāṣaṇam1/1√भाष्bhāṣ (1 भ्वादिbhvādi A)ल्युट्lyuṭभाषणbhāṣaṇa-अaफलम्phalam nhabla (glosa)वचनम्vacanam1/1√वच्vac (2 अदादिadādi P)ल्युट्lyuṭवचनvacana-अaफलम्phalam npalabra (glosa)कथम्katham0किम्kim+थमुthamu (taddhita)cómoअसौasau1/1अदस्adas mélपरैःparaiḥ3/3परpara-अaरामःrāmaḥ mpor otrosभाष्यतेbhāṣyateIII/1√भाष्bhāṣ (1 भ्वादिbhvādi A)लट्laṭकर्मणिkarmaṇies descritoसमाधिस्थस्यsamādhisthasya6/1√स्थाsthā (1 भ्वादिbhvādi P)कkaसमाधिस्थsamādhistha-अaरामःrāmaḥ m[समाधौ तिष्ठतिsamādhau tiṣṭhati] उपपदupapada-TP«del que está establecido en el samādhi»समाधौsamādhau7/1सम्sam+आā+√धाdhā (3 जुहोत्यादिjuhotyādi U)किkiसमाधिsamādhi-इiहरिःhariḥ men el samādhiस्थितस्यsthitasya6/1√स्थाsthā (1 भ्वादिbhvādi P)क्तktaस्थितsthita-अaरामःrāmaḥ mestablecido (glosa)केशवkeśavaS/1केशवkeśava-अaरामःrāmaḥ m«¡oh Keśava!»

Segmento 3 — «sthitadhīḥ»: cómo habla, se sienta y camina; la pregunta por sus señas

स्थितधीःsthitadhīḥ स्थितsthita-प्रज्ञः स्वयं वाprajñaḥ svayaṃ vā किंkiṃ प्रभाषेतprabhāṣeta किमासीतkimāsīta व्रजेतvrajeta किम्kim आसनं व्रजनं वा तस्य कथमित्यर्थः। स्थितāsanaṃ vrajanaṃ vā tasya kathamityarthaḥ | sthita-प्रज्ञस्य लक्षणमनेन श्लोकेन पृच्छति।। ५४ ।।prajñasya lakṣaṇamanena ślokena pṛcchati | | 54 | |

«El de intelecto firme», el de sabiduría firme, ¿«cómo hablaría» él mismo, «cómo se sentaría», «cómo caminaría»?, es decir, ¿cuál es su postura o su modo de caminar? Con este verso pregunta [Arjuna] por la característica de aquel de sabiduría firme. ॥||54॥ ||

Nota. व्रज्vraj es parasmaipada (vrajati); el optativo regular sería vrajet. Vrajeta, con terminación de ātmanepada como prabhāṣeta y āsīta, es licencia del verso (ārṣa): con vrajet kim el pāda tendría siete sílabas en lugar de ocho.

Análisis palabra por palabra
स्थितधीःsthitadhīḥ1/1स्थितधीsthitadhī-ईīसुधीsudhī m[स्थिता धीः यस्य सःsthitā dhīḥ yasya saḥ] BV«el de intelecto firme»स्थितप्रज्ञःsthitaprajñaḥ1/1प्रpra+√ज्ञाjñā (9 क्र्यादिkryādi P)अङ्aṅस्थितप्रज्ञsthitaprajña-अaरामःrāmaḥ m[स्थिता प्रज्ञा यस्य सःsthitā prajñā yasya saḥ] BVel de sabiduría firme (glosa)स्वयम्svayam0él mismoवाvā0o bienकिम्kim0«¿cómo?»प्रभाषेतprabhāṣetaIII/1प्रpra+√भाष्bhāṣ (1 भ्वादिbhvādi A)विधिलिङ्vidhiliṅकर्तरिkartari«hablaría»किम्kim0«¿cómo?»आसीतāsītaIII/1√आस्ās (2 अदादिadādi A)विधिलिङ्vidhiliṅकर्तरिkartari«se sentaría»व्रजेतvrajetaIII/1√व्रज्vraj (1 भ्वादिbhvādi P; terminación A, ārṣa)विधिलिङ्vidhiliṅकर्तरिkartari«caminaría»किम्kim0«¿cómo?»आसनम्āsanam1/1√आस्ās (2 अदादिadādi A)ल्युट्lyuṭआसनāsana-अaफलम्phalam nla posturaव्रजनम्vrajanam1/1√व्रज्vraj (1 भ्वादिbhvādi P)ल्युट्lyuṭव्रजनvrajana-अaफलम्phalam nel caminarवाvā0oतस्यtasya6/1तद्tad mde élकथम्katham0किम्kim+थमुthamu (taddhita)cómo [es]इत्यर्थःityarthaḥ1/1इत्यर्थityartha-अaरामःrāmaḥ m[इति अर्थःiti arthaḥ] KDtal es el sentidoस्थितप्रज्ञस्यsthitaprajñasya6/1प्रpra+√ज्ञाjñā (9 क्र्यादिkryādi P)अङ्aṅस्थितप्रज्ञsthitaprajña-अaरामःrāmaḥ m[स्थिता प्रज्ञा यस्य सःsthitā prajñā yasya saḥ] BVdel de sabiduría firmeलक्षणम्lakṣaṇam2/1√लक्ष्lakṣ (10 चुरादिcurādi U)ल्युट्lyuṭलक्षणlakṣaṇa-अaफलम्phalam nla característicaअनेनanena3/1इदम्idam mcon esteश्लोकेनślokena3/1श्लोकśloka-अaरामःrāmaḥ mversoपृच्छतिpṛcchatiIII/1√प्रच्छ्pracch (6 तुदादिtudādi P)लट्laṭकर्तरिkartaripregunta
अध्ययनम्

Estos textos se estudian con un maestro

Los dieciocho capítulos con el comentario de Śaṅkara, en la tradición de Swami Dayananda.