Saltar al contenido
गीताभाष्यम्

Bhagavad Gītā 2.56

ecuanimidad ante el dolor y el placer; sin apego, miedo ni ira

Sánscrito en

दुःखेष्वनुद्विग्नमनाः सुखेषु विगतस्पृहः ।

वीतरागभयक्रोधः स्थितधीर्मुनिरुच्यते ॥ २.५६ ॥

duḥkheṣvanudvignamanāḥ sukheṣu vigataspṛhaḥ |

vītarāgabhayakrodhaḥ sthitadhīrmunirucyate || 2.56 ||

Aquel cuya mente no se perturba en las adversidades, que no anhela los placeres, y de quien se han ido el apego, el miedo y la ira — ese es llamado un muni de sabiduría firme.

«The one who is not affected by adversities, who is without yearning for pleasures and is free from longing, fear, and anger is said to be a wise person whose knowledge remains.» — Swami Dayānanda

Palabra por palabra

दुःखेषुduḥkheṣu7/3दुःखduḥkha-अaफलम्phalam nen las adversidadesअनुद्विग्नमनाःanudvignamanāḥ1/1अनुद्विग्नमनस्anudvignamanas-स्sवेधस्vedhas m[न उद्विग्नं मनः यस्य सःna udvignaṃ manaḥ yasya saḥ] नञ्nañ-BVaquel cuya mente no está agitadaसुखेषुsukheṣu7/3सुखsukha-अaफलम्phalam nen los placeresविगतस्पृहःvigataspṛhaḥ1/1विगतस्पृहvigataspṛha-अaरामःrāmaḥ m[विगता स्पृहा यस्य सःvigatā spṛhā yasya saḥ] BVaquel cuyo anhelo se ha idoवीतरागभयक्रोधःvītarāgabhayakrodhaḥ1/1√क्रुध्krudh (4 दिवादिdivādi P)घञ्ghañवीतरागभयक्रोधvītarāgabhayakrodha-अaरामःrāmaḥ m[वीताः रागः भयं क्रोधः च यस्मात् सःvītāḥ rāgaḥ bhayaṃ krodhaḥ ca yasmāt saḥ] BV (DV-गर्भgarbha)aquel de quien se han ido el apego, el miedo y la iraस्थितधीःsthitadhīḥ1/1स्थितधीsthitadhī-ईīसुधीsudhī m[स्थिता धीः यस्य सःsthitā dhīḥ yasya saḥ] BVde intelecto firmeमुनिःmuniḥ1/1मुनिmuni-इiहरिःhariḥ mel muniउच्यतेucyateIII/1√वच्vac (2 अदादिadādi P)लट्laṭकर्मणिkarmaṇies llamado

Anvaya (el verso en orden de prosa)

दुःखेषु अनुद्विग्नमनाःduḥkheṣu anudvignamanāḥ, सुखेषु विगतस्पृहःsukheṣu vigataspṛhaḥ, वीतरागभयक्रोधः मुनिः स्थितधीः उच्यते ॥vītarāgabhayakrodhaḥ muniḥ sthitadhīḥ ucyate ||

Aquel cuya mente no está agitada en las adversidades, cuyo anhelo se ha ido en los placeres, y de quien se han ido el apego, el miedo y la ira: ese muni es llamado de intelecto firme.

Bhāṣya de Śaṅkara

Lee el comentario de Śaṅkara

Déjanos tu correo y se abre toda la Biblioteca Vedanta: el bhāṣya íntegro de cada verso, el análisis gramatical completo y los PDF de cada texto. Solo una vez.

Te escribiremos sobre Vedanta. Puedes darte de baja cuando quieras.

Segmento 1 — avataraṇikā (1): «además»

किञ्चkiñca -

Además:

Análisis palabra por palabra
किञ्चkiñca0además

Segmento 2 — «duḥkheṣu»: la mente que no se agita ante el sufrimiento

दुःखेष्विति।duḥkheṣviti | दुःखेषुduḥkheṣu आध्यात्मिकादिषु प्राप्तेषुādhyātmikādiṣu prāpteṣu, नोद्विग्नं न प्रक्षुभितं दुःखnodvignaṃ na prakṣubhitaṃ duḥkha-प्राप्तौ मनो यस्य सोऽयम्prāptau mano yasya so'yam अनुद्विग्नमनाःanudvignamanāḥ। |

[Comentando] «duḥkheṣu»: «en las adversidades», las que empiezan por las corporales (ādhyātmika) [físicas, ambientales y sobrenaturales], cuando sobrevienen, aquel cuya mente no se agita, no se perturba al sobrevenir el sufrimiento, ese es «el de mente no agitada».

Análisis palabra por palabra
दुःखेषुduḥkheṣu7/3दुःखduḥkha-अaफलम्phalam n«duḥkheṣu»इतिiti0(se comenta)दुःखेषुduḥkheṣu7/3दुःखduḥkha-अaफलम्phalam n«en las adversidades»आध्यात्मिकादिषुādhyātmikādiṣu7/3आध्यात्मिकादिādhyātmikādi-इiवारिvāri n[आध्यात्मिकम् आदि येषां तानिādhyātmikam ādi yeṣāṃ tāni] BVlas que empiezan por las corporalesप्राप्तेषुprāpteṣu7/3प्रpra+√आप्āp (5 स्वादिsvādi P)क्तktaप्राप्तprāpta-अaफलम्phalam ncuando sobrevienenनna0noउद्विग्नम्udvignam1/1उद्ud+√विज्vij (6 तुदादिtudādi A)क्तktaउद्विग्नudvigna-अaफलम्phalam nagitadaनna0noप्रक्षुभितम्prakṣubhitam1/1प्रpra+√क्षुभ्kṣubh (1 भ्वादिbhvādi A)क्तktaप्रक्षुभितprakṣubhita-अaफलम्phalam nperturbada (glosa)दुःखप्राप्तौduḥkhaprāptau7/1प्रpra+√आप्āp (5 स्वादिsvādi P)क्तिन्ktinदुःखप्राप्तिduḥkhaprāpti-इiमतिmati f[दुःखस्य प्राप्तिःduḥkhasya prāptiḥ] षष्ठीṣaṣṭhī-TPal sobrevenir el sufrimientoमनःmanaḥ1/1मनस्manas-स्sमनस्manas nla menteयस्यyasya6/1यद्yad mde quienसःsaḥ1/1तद्tad meseअयम्ayam1/1इदम्idam mesteअनुद्विग्नमनाःanudvignamanāḥ1/1अनुद्विग्नमनस्anudvignamanas-स्sवेधस्vedhas m[न उद्विग्नं मनः यस्य सःna udvignaṃ manaḥ yasya saḥ] नञ्nañ-BV«el de mente no agitada»

Segmento 3 — «sukheṣu vigataspṛhaḥ»: el anhelo no crece con los placeres

तथाtathā सुखेषुsukheṣu प्राप्तेषुprāpteṣu, विगता स्पृहा तृष्णा यस्य नाग्निः इव इन्धनाद्याधाने सुखान्यनुविवर्धन्ते सvigatā spṛhā tṛṣṇā yasya nāgniḥ iva indhanādyādhāne sukhānyanuvivardhante sa विगतस्पृहःvigataspṛhaḥ। |

Asimismo, cuando sobrevienen los «placeres», aquel cuyo anhelo, la sed, se ha ido, de modo que los placeres no crecen sucesivamente en él como el fuego [crece] al añadírsele combustible, ese es «el de anhelo desaparecido».

Análisis palabra por palabra
तथाtathā0तद्tad+थाल्thāl (taddhita)asimismoसुखेषुsukheṣu7/3सुखsukha-अaफलम्phalam n«en los placeres»प्राप्तेषुprāpteṣu7/3प्रpra+√आप्āp (5 स्वादिsvādi P)क्तktaप्राप्तprāpta-अaफलम्phalam ncuando sobrevienenविगताvigatā1/1विvi+√गम्gam (1 भ्वादिbhvādi P)क्तktaविगताvigatā-आāसीताsītā fse ha idoस्पृहाspṛhā1/1स्पृहाspṛhā-आāसीताsītā fel anheloतृष्णाtṛṣṇā1/1तृष्णाtṛṣṇā-आāसीताsītā fla sed (glosa)यस्यyasya6/1यद्yad mde quienनna0noअग्निःagniḥ1/1अग्निagni-इiहरिःhariḥ mel fuegoइवiva0comoइन्धनाद्याधानेindhanādyādhāne7/1आā+√धाdhā (3 जुहोत्यादिjuhotyādi U)ल्युट्lyuṭइन्धनाद्याधानindhanādyādhāna-अaफलम्phalam n[इन्धनादीनाम् आधानम्indhanādīnām ādhānam] षष्ठीṣaṣṭhī-TPal añadir combustible, etc.सुखानिsukhāni1/3सुखsukha-अaफलम्phalam nlos placeresअनुविवर्धन्तेanuvivardhanteIII/3अनुanu+विvi+√वृध्vṛdh (1 भ्वादिbhvādi A)लट्laṭकर्तरिkartaricrecen sucesivamenteसःsaḥ1/1तद्tad meseविगतस्पृहःvigataspṛhaḥ1/1विगतस्पृहvigataspṛha-अaरामःrāmaḥ m[विगता स्पृहा यस्य सःvigatā spṛhā yasya saḥ] BV«el de anhelo desaparecido»

Segmento 4 — «vītarāgabhayakrodhaḥ», «sthitadhīḥ», «muniḥ»

वीतरागभयक्रोधःvītarāgabhayakrodhaḥ रागश्च भयं च क्रोधश्च वीता विगता यस्मात् स वीतरागभयक्रोधःrāgaśca bhayaṃ ca krodhaśca vītā vigatā yasmāt sa vītarāgabhayakrodhaḥ स्थितधीःsthitadhīḥ स्थितsthita-प्रज्ञोprajño मुनिःmuniḥ संन्यासी तदाsaṃnyāsī tadā उच्यतेucyate।। ५६ ।। | | 56 | |

«Aquel de quien se han ido el apego, el miedo y la ira»: el apego, el miedo y la ira, idos, desaparecidos, de aquel de quien [se han ido], ese es «vītarāgabhayakrodhaḥ», [es decir,] «el de intelecto firme», el de sabiduría firme. Ese «muni», el renunciante, entonces «se dice» [que lo es]. ॥||56॥ ||

Análisis palabra por palabra
वीतरागभयक्रोधःvītarāgabhayakrodhaḥ1/1√क्रुध्krudh (4 दिवादिdivādi P)घञ्ghañवीतरागभयक्रोधvītarāgabhayakrodha-अaरामःrāmaḥ m[वीताः रागः भयं क्रोधः च यस्मात् सःvītāḥ rāgaḥ bhayaṃ krodhaḥ ca yasmāt saḥ] BV (DV-गर्भgarbha)«aquel de quien se han ido el apego, el miedo y la ira»रागःrāgaḥ1/1√रञ्ज्rañj (1 भ्वादिbhvādi U)घञ्ghañरागrāga-अaरामःrāmaḥ mel apegoचca0yभयम्bhayam1/1√भीbhī (3 जुहोत्यादिjuhotyādi P)अच्acभयbhaya-अaफलम्phalam nel miedoचca0yक्रोधःkrodhaḥ1/1√क्रुध्krudh (4 दिवादिdivādi P)घञ्ghañक्रोधkrodha-अaरामःrāmaḥ mla iraचca0yवीताःvītāḥ1/3विvi+√इi (2 अदादिadādi P)क्तktaवीतvīta-अaरामःrāmaḥ midosविगताःvigatāḥ1/3विvi+√गम्gam (1 भ्वादिbhvādi P)क्तktaविगतvigata-अaरामःrāmaḥ mdesaparecidos (glosa)यस्मात्yasmāt5/1यद्yad mde quienसःsaḥ1/1तद्tad meseवीतरागभयक्रोधःvītarāgabhayakrodhaḥ1/1√क्रुध्krudh (4 दिवादिdivādi P)घञ्ghañवीतरागभयक्रोधvītarāgabhayakrodha-अaरामःrāmaḥ m[वीताः रागः भयं क्रोधः च यस्मात् सःvītāḥ rāgaḥ bhayaṃ krodhaḥ ca yasmāt saḥ] BV (DV-गर्भgarbha)[es] vītarāgabhayakrodhaस्थितधीःsthitadhīḥ1/1स्थितधीsthitadhī-ईīसुधीsudhī m[स्थिता धीः यस्य सःsthitā dhīḥ yasya saḥ] BV«el de intelecto firme»स्थितप्रज्ञःsthitaprajñaḥ1/1प्रpra+√ज्ञाjñā (9 क्र्यादिkryādi P)अङ्aṅस्थितप्रज्ञsthitaprajña-अaरामःrāmaḥ m[स्थिता प्रज्ञा यस्य सःsthitā prajñā yasya saḥ] BVel de sabiduría firme (glosa)मुनिःmuniḥ1/1मुनिmuni-इiहरिःhariḥ m«el muni»संन्यासीsaṃnyāsī1/1सम्sam+निni+√अस्as (4 दिवादिdivādi P)णिनिṇiniसंन्यासिन्saṃnyāsin-न्nयोगिन्yogin mel renunciante (glosa)तदाtadā0तद्tad+दाdā (taddhita)entoncesउच्यतेucyateIII/1√वच्vac (2 अदादिadādi P)लट्laṭकर्मणिkarmaṇi«se dice»
अध्ययनम्

Estos textos se estudian con un maestro

Los dieciocho capítulos con el comentario de Śaṅkara, en la tradición de Swami Dayananda.