quien no sigue la rueda vive en vano — cierre del prakaraṇa
एवं प्रवर्त्तितं चक्रं नानुवर्त्तयतीह यः ।
अघायुरिन्द्रियारामः मोघं पार्थ स जीवति ॥ ३.१६ ॥
evaṃ pravartitaṃ cakraṃ nānuvartayatīha yaḥ |
aghāyur indriyārāmo moghaṃ pārtha sa jīvati || 3.16 ||
Aquel que aquí no sigue la rueda así puesta en marcha, ése —cuya vida es pecado y que solo se recrea en los sentidos— vive en vano, oh Pārtha.
«Oh! Arjuna! A person who does not live here in this life, according to the cosmic wheel that is already set in motion in this manner, and lives in sin given only on the pleasures of the senses, lives wastefully. — Swami Dayānanda, vía Grammatical Analysis of Bhagavad Gītā»
Palabra por palabra
एवम्0así, de este modoप्रवर्त्तितम्2/1प्र+√वृत् (1 भ्वादि A)णिच्क्तप्रवर्त्तित-अफलम् npuesta en marchaचक्रम्2/1चक्र-अफलम् nla ruedaन0noअनुवर्त्तयतिIII/1अनु+√वृत् (1 भ्वादि A)णिच्लट्कर्तरिsigue, hace girar tras de síइह0aquíयः1/1यद् maquel queअघायुः1/1आयुस्-स्adj. m[अघम् आयुः यस्य सः] BVcuya vida es pecadoइन्द्रियारामः1/1आ+√रम् (1 भ्वादि A)घञ्आराम-अadj. m[इन्द्रियैः आरामः यस्य सः] BVque se recrea en los sentidosमोघम्0en vanoपार्थS/1पार्थ-अरामः mअण् (taddhita)oh Pārthaसः1/1तद् méseजीवतिIII/1√जीव् (1 भ्वादि P)लट्कर्तरिvive
Anvaya (el verso en orden de prosa)
इह एवं (ईश्वरेण) प्रवर्त्तितं चक्रं यः न अनुवर्त्तयति, पार्थ, अघायुः इन्द्रियारामः सः मोघं जीवति ॥ El ईश्वरेण entre paréntesis lo suple la edición de clase desde el bhāṣya; el verso no lo dice.
Aquel que aquí no sigue la rueda así puesta en marcha (por el Señor), oh Pārtha, ése, cuya vida es pecado y que se recrea en los sentidos, vive en vano.
Bhāṣya de Śaṅkara
Lee el comentario de Śaṅkara
Déjanos tu correo y se abre toda la Biblioteca Vedanta: el bhāṣya íntegro de cada verso, el análisis gramatical completo y los PDF de cada texto. Solo una vez.
Te escribiremos sobre Vedanta. Puedes darte de baja cuando quieras.
«Evam…», etc. Evam, así, de este modo: la rueda del mundo, puesta en marcha por el Señor teniendo por base el Veda y el yajña; cakraṃ pravartitaṃ nānuvartayati iha, aquel que aquí, en este mundo, no la sigue, yaḥ, siendo como es competente para la acción, ése es aghāyuḥ: aquel cuya vida —cuyo vivir— es agha, pecado; en una palabra, aquel cuya vida es pecaminosa.
Análisis palabra por palabra
एवम्0«evam» [cita del verso]इति0[fórmula de apertura]एवम्0así [pratīka]इत्थम्0de este modo [glosa]ईश्वरेण3/1ईश्वर-अरामः mकर्त्राpor el Señorवेद-यज्ञ-पूर्वकम्2/1पूर्वक-अadj. n[वेदश्च यज्ञश्च] DV + [तौ पूर्वौ यस्य तत्] BVteniendo por base el Veda y el yajñaजगत्-चक्रम्2/1चक्र-अफलम् n[जगतः चक्रम्] षष्ठी-TPla rueda del mundo [pratīka parcial]प्रवर्तितम्2/1प्रवर्त्तित-अफलम् npuesta en marcha [pratīka]नानुवर्त्तयतिIII/1अनु+√वृत् (1 भ्वादि A)णिच्लट्कर्तरिno la sigue [pratīka]इह0aquí [pratīka]लोके7/1लोक-अरामः men este mundo [glosa]यः1/1यद् maquel que [pratīka]कर्मणि7/1कर्मन्-न्नाम npara la acciónअधिकृतः1/1अधि+√कृ (8 तनादि U)क्तअधिकृत-अरामः mcompetenteसन्1/1√अस् (2 अदादि P)शतृसत्-त्पचत् msiendoअघायुः1/1आयुस्-स्adj. m[अघम् आयुः यस्य सः] BVcuya vida es pecado [pratīka]अघम्1/1अघ-अफलम् naghaपापम्1/1पाप-अफलम् npecado [glosa]आयुः1/1आयुस्-स्नाम nvidaजीवनम्1/1√जीव् (1 भ्वादि P)ल्युट्जीवन-अफलम् nel vivir [glosa]यस्य6/1यद् mde quienसः1/1तद् méseअघायुः1/1आयुस्-स्adj. m[अघम् आयुः यस्य सः] BVaghāyuḥपाप-जीवनः1/1जीवन-अadj. m[पापं जीवनं यस्य सः] BVde vida pecaminosaइति यावत्0en una palabra
Bhāṣya 2 — el que solo se recrea en los sentidos; sentido de la sección
इन्द्रियारामः इन्द्रियैराराम आरमणमाक्रीडा विषयेषु यस्य स इन्द्रियारामो मोघं वृथा हे पार्थ स जीवति। तस्मादज्ञेनाधिकृतेन कर्त्तव्यमेव कर्मेति प्रकरणार्थः।।
Indriyārāmaḥ: aquel cuyo recreo —cuyo solaz, cuyo juego— está en los objetos de los sentidos, por medio de los sentidos, ése es «el que se recrea en los sentidos». Mogham, en vano, inútilmente, oh Pārtha, sa jīvati, vive. Por tanto, el ignorante que está llamado a obrar debe necesariamente hacer la acción: éste es el sentido de la sección.
Análisis palabra por palabra
इन्द्रियारामः1/1आराम-अadj. m[इन्द्रियैः आरामः यस्य सः] BVel que se recrea en los sentidos [pratīka]इन्द्रियैः3/3इन्द्रिय-अफलम् npor medio de los sentidosआरामः1/1आ+√रम् (1 भ्वादि A)घञ्आराम-अरामः mel recreoआरमणम्1/1आ+√रम् (1 भ्वादि A)ल्युट्आरमण-अफलम् nel solaz [glosa]आक्रीडा1/1आ+√क्रीड् (1 भ्वादि P)अ + टाप्आक्रीडा-आरमा fel juego [glosa]विषयेषु7/3विषय-अरामः men los objetosयस्य6/1यद् mde quienसः1/1तद् méseइन्द्रियारामः1/1आराम-अadj. m[इन्द्रियैः आरामः यस्य सः] BVindriyārāmaमोघम्0en vano [pratīka]वृथा0inútilmente [glosa]हे0ohपार्थS/1पार्थ-अरामः mPārtha [pratīka]सः1/1तद् mése [pratīka]जीवतिIII/1√जीव् (1 भ्वादि P)लट्कर्तरिvive [pratīka]तस्मात्5/1तद् nहेतौpor tantoअज्ञेन3/1ज्ञ-अरामः mकर्त्रा[न जानाति इति] नञ्+उपपद-TPpor el ignoranteअधिकृतेन3/1अधिकृत-अरामः mकर्त्राque está llamado a obrarकर्त्तव्यम्1/1√कृ (8 तनादि U)तव्यत्कर्त्तव्य-अफलम् ndebe hacerseएव0necesariamenteकर्म1/1कर्मन्-न्नाम nla acciónइति0[cierre]प्रकरणार्थः1/1अर्थ-अरामः m[प्रकरणस्य अर्थः] षष्ठी-TPel sentido de la sección
Bhāṣya 3 — balance de todo lo dicho desde 3.4
प्रागात्म-ज्ञान-निष्ठा-योग्यता-प्राप्तेः तादर्थ्येन कर्मयोगानुष्ठानमधिकृतेनानात्मज्ञेन कर्त्तव्यमेव इत्येतत् न कर्मणामनारम्भात् (गी ३.४) इत्यत आरभ्य शरीर-यात्रापि च ते न प्रसिद्ध्येदकर्मणः (गी ३.८) इत्येवमन्तेन प्रतिपाद्य यज्ञार्थात् कर्मणोऽन्यत्र (गी ३.९) इत्यादिना मोघं पार्थ स जीवति (गी ३.१६) इत्येवमन्तेनापि ग्रन्थेन प्रासङ्गिकम् अधिकृतस्यानात्मविदः कर्मानुष्ठाने बहु-कारणमुक्तं, तदकरणे च दोष-सङ्कीर्तनं कृतम्॥ १६ ॥
Que el que está llamado a obrar y no conoce el Ser debe necesariamente practicar el karma-yoga —y con ese fin—, antes de alcanzar la aptitud para la firmeza en el conocimiento del Ser: eso ha quedado establecido en el pasaje que va desde «no por no emprender las acciones» (Gītā 3.4) hasta «ni siquiera el sostenimiento de tu cuerpo llegaría a ser posible sin acción» (Gītā 3.8). Y en el texto que va desde «fuera de la acción hecha en razón del yajña» (Gītā 3.9) hasta «vive en vano, oh Pārtha» (Gītā 3.16) se han expuesto, de manera incidental, muchas razones para que el que está llamado a obrar y no conoce el Ser practique la acción, y se han enumerado también los males de no practicarla.
Análisis palabra por palabra
प्राक्0antes deआत्म-ज्ञान-निष्ठा-योग्यता-प्राप्तेः5/1प्र+√आप् (5 स्वादि P)क्तिन्प्राप्ति-इमतिः f[आत्मनः ज्ञानम्] षष्ठी-TP + [तस्मिन् निष्ठा] सप्तमी-TP + [तस्याः योग्यता] षष्ठी-TP + [तस्याः प्राप्तिः] षष्ठी-TPde alcanzar la aptitud para la firmeza en el conocimiento del Serतादर्थ्येन3/1तादर्थ्य-अफलम् nष्यञ् (taddhita)con ese finकर्मयोगानुष्ठानम्1/1अनु+√स्था (1 भ्वादि U)ल्युट्अनुष्ठान-अफलम् n[कर्म एव योगः] KD + [तस्य अनुष्ठानम्] षष्ठी-TPla práctica del karma-yogaअधिकृतेन3/1अधिकृत-अरामः mकर्त्राpor el que está llamado a obrarअनात्मज्ञेन3/1ज्ञ-अरामः mकर्त्रा[आत्मानं न जानाति इति] नञ्+उपपद-TPque no conoce el Serकर्त्तव्यम्1/1कर्त्तव्य-अफलम् nतव्यत्debe practicarseएव0necesariamenteइत्येतत्0esto es lo queइत्यतः आरभ्य0आ+√रभ् (1 भ्वादि A)ल्यप्empezando desde ahíइत्येवमन्तेन3/1अन्त-अरामः m[एवम् अन्तः यस्य तेन] BVcon [el pasaje] que acaba asíप्रतिपाद्य0प्रति+√पद् (4 दिवादि A)णिच्ल्यप्habiendo establecidoइत्यादिना0con [el pasaje] que empieza asíग्रन्थेन3/1ग्रन्थ-अरामः mcon el textoप्रासङ्गिकम्1/1प्रासङ्गिक-अadj. nठक् (taddhita)de manera incidentalअधिकृतस्य6/1अधिकृत-अरामः mdel que está llamado a obrarअनात्मविदः6/1√विद् (2 अदादि P)क्विप्विद्-द्adj. m[आत्मानं न वेत्ति इति] नञ्+उपपद-TPque no conoce el Serकर्मानुष्ठाने7/1अनुष्ठान-अफलम् n[कर्मणः अनुष्ठानम्] षष्ठी-TPrespecto de la práctica de la acciónबहु-कारणम्1/1कारण-अफलम् n[बहूनि कारणानि] KDmuchas razonesउक्तम्1/1√वच् (2 अदादि P)क्तउक्त-अफलम् nse ha dichoतदकरणे7/1करण-अफलम् n[तस्य अकरणम्] षष्ठी-TPrespecto de no practicarlaच0yदोष-सङ्कीर्तनम्1/1सम्+√कीर्त् (10 चुरादि U)ल्युट्सङ्कीर्तन-अफलम् n[दोषाणां सङ्कीर्तनम्] षष्ठी-TPla enumeración de los malesकृतम्1/1√कृ (8 तनादि U)क्तकृत-अफलम् nse ha hecho
अध्ययनम्
Estos textos se estudian con un maestro
Los dieciocho capítulos con el comentario de Śaṅkara, en la tradición de Swami Dayananda.
Usamos cookies propias necesarias y, si aceptas, las de Google Analytics y Meta (Facebook e Instagram) para medir las visitas y mostrar nuestros cursos a quien ya nos conoce. Más información
