गीताभाष्यम्

Bhagavad Gītā 3.36

la pregunta de Arjuna: ¿quién nos empuja al mal?

अर्जुन उवाच

अथ केन प्रयुक्तोऽयं पापं चरति पूरुषः ।

अनिच्छन्नपि वार्ष्णेय बलादिव नियोजितः ॥ ३.३६ ॥

arjuna uvāca |

atha kena prayukto 'yaṃ pāpaṃ carati pūruṣaḥ |

anicchann api vārṣṇeya balād iva niyojitaḥ || 3.36 ||

Arjuna dijo: Entonces, ¿empujado por quién comete el hombre el mal, aun sin quererlo, oh Vārṣṇeya, como forzado por algún poder?

«Impelled by what does a person commit sin, as though pushed by some force even though not desiring to, Oh! Vārṣṇeya? — Swami Dayānanda, vía Grammatical Analysis of Bhagavad Gītā»

Palabra por palabra

अर्जुनः1/1अर्जुन-अरामः mArjunaउवाचIII/1√वच् (2 अदादि P)लिट्कर्तरिdijoअथ0entoncesकेन3/1किम् mकरणे¿por quién?प्रयुक्तः1/1प्र+√युज् (7 रुधादि U)क्तप्रयुक्त-अरामः mempujadoअयम्1/1इदम् mesteपापम्2/1पाप-अफलम् nel malचरतिIII/1√चर् (1 भ्वादि P)लट्कर्तरिcometeपूरुषः1/1पूरुष-अरामः mel hombreअनिच्छन्1/1√इष् (6 तुदादि P)शतृइच्छत्-त्पचत् m[न इच्छन्] नञ्-TPsin quererloअपि0aunवार्ष्णेयS/1वार्ष्णेय-अरामः mढक् (taddhita)oh Vārṣṇeyaबलात्5/1बल-अफलम् nहेतौpor la fuerzaइव0como siनियोजितः1/1नि+√युज् (7 रुधादि U)णिच्क्तनियोजित-अरामः mforzado, puesto a ello

Anvaya (el verso en orden de prosa)

अथ, वार्ष्णेय, अनिच्छन् अपि अयं पूरुषः केन प्रयुक्तः (सन्) बलाद् नियोजितः इव पापं चरति ॥

Entonces, oh Vārṣṇeya, este hombre, aun sin quererlo, ¿empujado por quién comete el mal, como si estuviera forzado por algún poder?

Bhāṣya de Śaṅkara

Lee el comentario de Śaṅkara

Déjanos tu correo y se abre toda la Biblioteca Vedanta: el bhāṣya íntegro de cada verso, el análisis gramatical completo y los PDF de cada texto. Solo una vez.

Te escribiremos sobre Vedanta. Puedes darte de baja cuando quieras.

Avataraṇikā — por qué pregunta Arjuna

यद्यप्यनर्थ-मूलं ध्यायतो विषयान् पुंसः (गी २.६२), रागद्वेषौ ह्यस्य परिपन्थिनौ (गी ३.३४), इति च उक्तं विक्षिप्तम् अनवधारितं च तदुक्तम्। तत्संक्षिप्तं निश्चितं च इदमेव इति ज्ञातुमिच्छन् अर्जुन उवाच - ज्ञाते हि तस्मिन् तदुच्छेदाय यत्नं कुर्यामिति -

Aunque ya se ha dicho cuál es la raíz del mal —«del hombre que piensa en los objetos…» (Gītā 2.62) y «pues ellos dos son sus enemigos» (Gītā 3.34)—, eso se dijo de forma dispersa y sin fijarlo del todo. Queriendo saber, en forma breve y precisa, que «es esto y no otra cosa», Arjuna habló: pues, una vez conocido eso, podría poner empeño en extirparlo.

Análisis palabra por palabra

यद्यपि0aunqueअनर्थ-मूलम्1/1मूल-अफलम् n[न अर्थः] नञ्-TP + [तस्य मूलम्] षष्ठी-TPla raíz del malध्यायतः6/1√ध्यै (1 भ्वादि P)शतृध्यायत्-त्पचत् mdel que piensaविषयान्2/3विषय-अरामः men los objetosपुंसः6/1पुंस्-स्नाम mdel hombreरागद्वेषौ1/2द्वेष-अरामः m[रागश्च द्वेषश्च] DVapego y rechazoहि0puesअस्य6/1इदम् mde ésteपरिपन्थिनौ1/2परिपन्थिन्-न्adj. menemigosइति च0y asíउक्तम्1/1√वच् (2 अदादि P)क्तउक्त-अफलम् nse ha dichoविक्षिप्तम्1/1वि+√क्षिप् (6 तुदादि U)क्तविक्षिप्त-अफलम् ndispersoअनवधारितम्1/1अव+√धृ (1 भ्वादि U)णिच्क्तअवधारित-अफलम् n[न अवधारितम्] नञ्-TPno fijado del todoच0yतत् उक्तम्1/1उक्त-अफलम् neso dichoतत्संक्षिप्तम्1/1सम्+√क्षिप् (6 तुदादि U)क्तसंक्षिप्त-अफलम् neso mismo en breveनिश्चितम्1/1निर्+√चि (5 स्वादि U)क्तनिश्चित-अफलम् nprecisoच0yइदम् एव1/1इदम् nes esto y no otra cosaइति0[cierre]ज्ञातुम्0√ज्ञा (9 क्र्यादि U)तुमुन्saberइच्छन्1/1√इष् (6 तुदादि P)शतृइच्छत्-त्पचत् mqueriendoअर्जुनः1/1अर्जुन-अरामः mArjunaउवाचIII/1√वच् (2 अदादि P)लिट्कर्तरिhablóज्ञाते7/1ज्ञात-अफलम् nसति सप्तमीuna vez conocidoहि0puesतस्मिन्7/1तद् nesoतदुच्छेदाय4/1उद्+√छिद् (7 रुधादि U)घञ्उच्छेद-अरामः m[तस्य उच्छेदः] षष्ठी-TPpara extirparloयत्नम्2/1√यत् (1 भ्वादि A)नङ्यत्न-अरामः mempeñoकुर्याम्I/1√कृ (8 तनादि U)विधिलिङ्कर्तरिpondríaइति0[cierre]

Bhāṣya (único)

अथेति। अथ केन हेतु-भूतेन प्रयुक्तः सन् राज्ञेव भृत्यः अयं पापं कर्म चरति आचरति पूरुषः स्वयम् अनिच्छन्नपि हे वार्ष्णेय वृष्णि-कुल-प्रसूत। बलादिव नियोजितः राज्ञेवेत्युक्तो दृष्टान्तः॥ ३६ ॥

«Atha…», etc. Atha kena, ¿por qué causa prayuktaḥ, empujado —como un siervo por el rey—, ayaṃ pāpam, este [hombre] comete la acción mala, carati, la practica, pūruṣaḥ, el hombre, anicchann api, aun sin quererlo él mismo, oh vārṣṇeya, nacido del linaje de Vṛṣṇi? Balād iva niyojitaḥ: «como por el rey» es el ejemplo que se ha dado.

Análisis palabra por palabra

अथ0«atha» [cita del verso]इति0[fórmula de apertura]अथ0entonces [pratīka]केन3/1किम् mकरणे¿por quién? [pratīka]हेतु-भूतेन3/1√भू (1 भ्वादि P)क्तभूत-अadj. m[हेतुः भूतः] KDque hace de causa [glosa]प्रयुक्तः1/1प्रयुक्त-अरामः mक्तempujado [pratīka]सन्1/1सत्-त्पचत् mशतृestandoराज्ञा इव3/1राजन्-न्नाम mcomo por el reyभृत्यः1/1√भृ (3 जुहोत्यादि U)क्यप्भृत्य-अरामः mel siervoअयम्1/1इदम् meste [pratīka]पापम्2/1पाप-अफलम् nmala [pratīka]कर्म2/1कर्मन्-न्नाम nla acción [glosa]चरतिIII/1√चर् (1 भ्वादि P)लट्कर्तरिcomete [pratīka]आचरतिIII/1आ+√चर् (1 भ्वादि P)लट्कर्तरिpractica [glosa]पूरुषः1/1पूरुष-अरामः mel hombre [pratīka]स्वयम्0él mismoअनिच्छन्1/1इच्छत्-त्पचत् mशतृ[न इच्छन्] नञ्-TPsin quererlo [pratīka]अपि0aun [pratīka]हे0ohवार्ष्णेयS/1वार्ष्णेय-अरामः mढक्Vārṣṇeya [pratīka]वृष्णि-कुल-प्रसूतS/1प्र+√सू (2 अदादि A)क्तप्रसूत-अरामः m[वृष्णेः कुलम्] षष्ठी-TP + [तस्मात् प्रसूतः] पञ्चमी-TPnacido del linaje de Vṛṣṇi [glosa]बलात्5/1बल-अफलम् nहेतौpor la fuerza [pratīka]इव0como si [pratīka]नियोजितः1/1नियोजित-अरामः mक्तforzado [pratīka]राज्ञा इव3/1राजन्-न्नाम mcomo por el reyइति उक्तः0así se ha dichoदृष्टान्तः1/1अन्त-अरामः m[दृष्टः अन्तः यस्य सः] BVel ejemplo

अध्ययनम्

Estos textos se estudian con un maestro

Los dieciocho capítulos con el comentario de Śaṅkara, en la tradición de Swami Dayananda.

Ver el curso de Bhagavad Gītā o empieza por el curso gratuito →