Saltar al contenido
गीताभाष्यम्

Bhagavad Gītā 3.39

Sánscrito en

आवृतं ज्ञानमेतेन ज्ञानिनो नित्यवैरिणा ।

कामरूपेण कौन्तेय दुष्पूरेणानलेन च ॥ ३.३९ ॥

āvṛtaṃ jñānam etena jñānino nityavairiṇā |

kāmarūpeṇa kaunteya duṣpūreṇānalena ca || 3.39 ||

El conocimiento está cubierto por éste, enemigo perpetuo del sabio, oh Kaunteya, que tiene la forma del deseo y es fuego insaciable.

«Knowledge is covered by this, Oh! Arjuna, the insatiable fire of desire, the constant enemy of the wise. — Swami Dayānanda, vía Grammatical Analysis of Bhagavad Gītā»

Palabra por palabra

आवृतम्āvṛtam1/1आā+√वृvṛ (5 स्वादिsvādi U)क्तktaआवृतāvṛta-अaफलम्phalam ncubiertoज्ञानम्jñānam1/1√ज्ञाjñā (9 क्र्यादिkryādi U)ल्युट्lyuṭज्ञानjñāna-अaफलम्phalam nel conocimientoएतेनetena3/1एतद्etad mकर्त्राkartrāpor ésteज्ञानिनःjñāninaḥ6/1ज्ञानिन्jñānin-न्nadj. mणिनिṇinidel sabioनित्यवैरिणाnityavairiṇā3/1वैरिन्vairin-न्nadj. m[नित्यः वैरीnityaḥ vairī] KDenemigo perpetuoकामरूपेणkāmarūpeṇa3/1रूपrūpa-अaadj. m[कामः रूपं यस्य तेनkāmaḥ rūpaṃ yasya tena] BVque tiene la forma del deseoकौन्तेयkaunteyaS/1कौन्तेयkaunteya-अaरामःrāmaḥ mढक्ḍhak (taddhita)oh Kaunteyaदुष्पूरेणduṣpūreṇa3/1√पॄpṝ (9 क्र्यादिkryādi P)खल्khalपूरpūra-अaadj. m[दुःखेन पूरःduḥkhena pūraḥ] प्रादिprādi-TPdifícil de colmarअनलेनanalena3/1अनलanala-अaरामःrāmaḥ mfuegoचca0y

Anvaya (el verso en orden de prosa)

कौन्तेयkaunteya, ज्ञानिनः नित्यवैरिणा दुष्पूरेण अनलेन च कामरूपेण एतेन ज्ञानम् आवृतम् ॥jñāninaḥ nityavairiṇā duṣpūreṇa analena ca kāmarūpeṇa etena jñānam āvṛtam ||

Oh Kaunteya, el conocimiento está cubierto por éste, enemigo perpetuo del sabio, fuego insaciable, que tiene la forma del deseo.

Bhāṣya de Śaṅkara

Lee el comentario de Śaṅkara

Déjanos tu correo y se abre toda la Biblioteca Vedanta: el bhāṣya íntegro de cada verso, el análisis gramatical completo y los PDF de cada texto. Solo una vez.

Te escribiremos sobre Vedanta. Puedes darte de baja cuando quieras.

Avataraṇikā

किं पुनस्तद् इदंशब्दवाच्यं यत् कामेन आवृतमित्युच्यतेkiṃ punastad idaṃśabdavācyaṃ yat kāmena āvṛtamityucyate -

¿Y qué es eso designado con la palabra «esto», de lo que se dice que está cubierto por el deseo?

Análisis palabra por palabra
किम्kim1/1किम्kim n¿qué?पुनःpunaḥ0entoncesतत्tat1/1तद्tad nesoइदंशब्दवाच्यम्idaṃśabdavācyam1/1√वच्vac (2 अदादिadādi P)ण्यत्ṇyatवाच्यvācya-अaadj. n[इदम् इति शब्दःidam iti śabdaḥ] उपपदupapada-TP + [तेन वाच्यम्tena vācyam] तृतीयाtṛtīyā-TPdesignado con la palabra «esto»यत्yat1/1यद्yad nlo queकामेनkāmena3/1कामkāma-अaरामःrāmaḥ mकर्त्राkartrāpor el deseoआवृतम्āvṛtam1/1आवृतāvṛta-अaफलम्phalam nक्तktaestá cubiertoइतिiti0[cierre]उच्यतेucyateIII/1√वच्vac (2 अदादिadādi P)लट्laṭकर्मणिkarmaṇise dice

Bhāṣya 1 — por qué es enemigo del sabio y no del necio

आवृतमिति।āvṛtamiti | आवृतम् एतेन ज्ञानं ज्ञानिनो नित्यवैरिणाāvṛtam etena jñānaṃ jñānino nityavairiṇā। ज्ञानी हि जानात्यनेनाहमनर्थे प्रयुक्तः पूर्वमेवेति। दुःखी च भवति नित्यमेव। अतोऽसौ ज्ञानिनो नित्यवैरी | jñānī hi jānātyanenāhamanarthe prayuktaḥ pūrvameveti | duḥkhī ca bhavati nityameva | ato'sau jñānino nityavairī, न तु मूर्खस्य। स हि कामं तृष्णाna tu mūrkhasya | sa hi kāmaṃ tṛṣṇā-काले मित्रमिव पश्यंस्तत्कार्ये दुःखे प्राप्ते जानाति तृष्णयाऽहं दुःखित्वमापादितः इतिkāle mitramiva paśyaṃstatkārye duḥkhe prāpte jānāti tṛṣṇayā'haṃ duḥkhitvamāpāditaḥ iti, न पुर्वमेव। अतोऽसौ ज्ञानिन एव नित्यवैरी।na purvameva | ato'sau jñānina eva nityavairī |

«Āvṛtam…», etc. Āvṛtam etena jñānaṃ jñānino nityavairiṇā. Pues el sabio sabe, ya de antemano, que «por éste he sido lanzado al mal»; y sufre por ello constantemente. Por eso el deseo es enemigo perpetuo del sabio, y no del necio. Porque éste, en el momento del ansia, ve al deseo como si fuera un amigo, y solo cuando le llega el sufrimiento que es su efecto reconoce: «el ansia me ha traído esta desdicha»; pero no de antemano. Por eso el deseo es enemigo perpetuo solo del sabio.

Análisis palabra por palabra
आवृतम्āvṛtam1/1आवृतāvṛta-अaफलम्phalam n«āvṛtam» [cita del verso]इतिiti0[fórmula de apertura]आवृतम्āvṛtam1/1आवृतāvṛta-अaफलम्phalam nक्तktacubierto [pratīka]एतेनetena3/1एतद्etad mकर्त्राkartrāpor éste [pratīka]ज्ञानम्jñānam1/1ज्ञानjñāna-अaफलम्phalam nel conocimiento [pratīka]ज्ञानिनःjñāninaḥ6/1ज्ञानिन्jñānin-न्nadj. mdel sabio [pratīka]नित्यवैरिणाnityavairiṇā3/1वैरिन्vairin-न्nadj. m[नित्यः वैरीnityaḥ vairī] KDenemigo perpetuo [pratīka]ज्ञानीjñānī1/1ज्ञानिन्jñānin-न्nadj. mणिनिṇiniel sabioहिhi0puesजानातिjānātiIII/1√ज्ञाjñā (9 क्र्यादिkryādi U)लट्laṭकर्तरिkartarisabeअनेनanena3/1इदम्idam mकर्त्राkartrāpor ésteअहम्aham1/1अस्मद्asmad (pron.)yoअनर्थेanarthe7/1अर्थartha-अaरामःrāmaḥ m[न अर्थःna arthaḥ] नञ्nañ-TPal malप्रयुक्तःprayuktaḥ1/1प्रयुक्तprayukta-अaरामःrāmaḥ mक्तktalanzadoपूर्वम् एवpūrvam eva0ya de antemanoइतिiti0[cierre]दुःखीduḥkhī1/1दुःखिन्duḥkhin-न्nadj. mणिनिṇinisufrienteचca0yभवतिbhavatiIII/1√भूbhū (1 भ्वादिbhvādi P)लट्laṭकर्तरिkartarise vuelveनित्यम् एवnityam eva0constantementeअतःataḥ0por esoअसौasau1/1अदस्adas mélज्ञानिनःjñāninaḥ6/1ज्ञानिन्jñānin-न्nadj. mdel sabioनित्यवैरीnityavairī1/1वैरिन्vairin-न्nadj. m[नित्यः वैरीnityaḥ vairī] KDenemigo perpetuoन तुna tu0y noमूर्खस्यmūrkhasya6/1मूर्खmūrkha-अaरामःrāmaḥ mdel necioसःsaḥ1/1तद्tad mésteहिhi0puesकामम्kāmam2/1कामkāma-अaरामःrāmaḥ mal deseoतृष्णाtṛṣṇā-कालेkāle7/1कालkāla-अaरामःrāmaḥ m[तृष्णायाः कालःtṛṣṇāyāḥ kālaḥ] षष्ठीṣaṣṭhī-TPen el momento del ansiaमित्रम् इवmitram iva2/1मित्रmitra-अaफलम्phalam ncomo un amigoपश्यन्paśyan1/1√दृश्dṛś (1 भ्वादिbhvādi P)शतृśatṛपश्यत्paśyat-त्tपचत्pacat mviendoतत्कार्ये दुःखे प्राप्तेtatkārye duḥkhe prāpte7/1प्रpra+√आप्āp (5 स्वादिsvādi P)क्तktaप्राप्तprāpta-अaफलम्phalam nसति सप्तमीsati saptamī[तस्य कार्यम्tasya kāryam] षष्ठीṣaṣṭhī-TPal llegarle el sufrimiento que es su efectoजानातिjānātiIII/1√ज्ञाjñā (9 क्र्यादिkryādi U)लट्laṭकर्तरिkartarireconoceतृष्णयाtṛṣṇayā3/1तृष्णाtṛṣṇā-आāरमाramā fकर्त्राkartrāpor el ansiaअहम्aham1/1अस्मद्asmad (pron.)yoदुःखित्वम्duḥkhitvam2/1दुःखित्वduḥkhitva-अaफलम्phalam nत्वtva (taddhita)a la desdichaआपादितःāpāditaḥ1/1आā+√पद्pad (4 दिवादिdivādi A)णिच्ṇicक्तktaआपादितāpādita-अaरामःrāmaḥ mhe sido llevadoइतिiti0[cierre]न पूर्वम् एवna pūrvam eva0pero no de antemanoअसौasau1/1अदस्adas mélज्ञानिनःjñāninaḥ6/1ज्ञानिन्jñānin-न्nadj. mdel sabioएवeva0soloनित्यवैरीnityavairī1/1वैरिन्vairin-न्nadj. menemigo perpetuo

Bhāṣya 2 — «con forma de deseo», «difícil de colmar», «fuego»

किंरूपेणkiṃrūpeṇa कामरूपेणkāmarūpeṇa कामः इच्छैव रूपमस्येति कामkāmaḥ icchaiva rūpamasyeti kāma-रूपः तेन।rūpaḥ tena | दुष्पूरेणduṣpūreṇa दुःखेन पूरणमस्येति दुष्पूरः तेनduḥkhena pūraṇamasyeti duṣpūraḥ tena अनलेनanalena नास्यालं पर्याप्तिर्विद्यत इत्यनलः तेनnāsyālaṃ paryāptirvidyata ityanalaḥ tena चca॥ ३९ ॥ || 39 ||

¿De qué forma? Kāmarūpeṇa: aquel cuya forma es el deseo mismo, el mero querer, ése es «el que tiene forma de deseo»; por él. Duṣpūreṇa: aquel cuyo llenado se logra a duras penas, ése es «difícil de colmar»; por él. Analena: aquel para el cual no hay alam, es decir, no hay bastante, no hay saciedad, ése es anala [fuego]; y por él.

Análisis palabra por palabra
किंरूपेणkiṃrūpeṇa3/1रूपrūpa-अaadj. m[किं रूपं यस्य तेनkiṃ rūpaṃ yasya tena] BV¿de qué forma?कामरूपेणkāmarūpeṇa3/1रूपrūpa-अaadj. m[कामः रूपं यस्य तेनkāmaḥ rūpaṃ yasya tena] BVcon forma de deseo [pratīka]कामःkāmaḥ1/1कामkāma-अaरामःrāmaḥ mel deseoइच्छाicchā1/1√इष्iṣ (6 तुदादिtudādi P)शśa + टाप्ṭāpइच्छाicchā-आāरमाramā fel querer [glosa]एवeva0mismoरूपम्rūpam1/1रूपrūpa-अaफलम्phalam nla formaअस्यasya6/1इदम्idam mde ésteइतिiti0por eso [se llama]कामkāma-रूपःrūpaḥ1/1रूपrūpa-अaadj. m[कामः रूपं यस्य सःkāmaḥ rūpaṃ yasya saḥ] BVkāma-rūpaतेनtena3/1तद्tad mpor élदुष्पूरेणduṣpūreṇa3/1पूरpūra-अaadj. mखल्khal[दुःखेन पूरःduḥkhena pūraḥ] प्रादिprādi-TPdifícil de colmar [pratīka]दुःखेनduḥkhena3/1दुःखduḥkha-अaफलम्phalam na duras penasपूरणम्pūraṇam1/1√पॄpṝ (9 क्र्यादिkryādi P)ल्युट्lyuṭपूरणpūraṇa-अaफलम्phalam nel llenadoअस्यasya6/1इदम्idam mde ésteइतिiti0por esoदुष्पूरःduṣpūraḥ1/1पूरpūra-अaadj. m[दुःखेन पूरःduḥkhena pūraḥ] प्रादिprādi-TPduṣpūraतेनtena3/1तद्tad mpor élअनलेनanalena3/1अनलanala-अaरामःrāmaḥ mfuego [pratīka]न अस्यna asya0no hay para élअलम्alam0bastanteपर्याप्तिःparyāptiḥ1/1परिpari+√आप्āp (5 स्वादिsvādi P)क्तिन्ktinपर्याप्तिparyāpti-इiमतिःmatiḥ fsaciedad [glosa]विद्यतेvidyateIII/1√विद्vid (4 दिवादिdivādi A)लट्laṭकर्तरिkartarihayइतिiti0por esoअनलःanalaḥ1/1अनलanala-अaरामःrāmaḥ m[न अलम् अस्यna alam asya] BV (nirukti)analaतेनtena3/1तद्tad mpor élचca0y [pratīka]
अध्ययनम्

Estos textos se estudian con un maestro

Los dieciocho capítulos con el comentario de Śaṅkara, en la tradición de Swami Dayananda.