गीताभाष्यम्

Bhagavad Gītā 9.1

el conocimiento más secreto, con su realización directa, que libera de lo inauspicioso

श्रीभगवानुवाच ।

इदं तु ते गुह्यतमं प्रवक्ष्याम्यनसूयवे ।

ज्ञानं विज्ञानसहितं यज्ज्ञात्वा मोक्ष्यसेऽशुभात् ॥ ९.१ ॥

śrībhagavānuvāca |

idaṃ tu te guhyatamaṃ pravakṣyāmyanasūyave |

jñānaṃ vijñānasahitaṃ yajjñātvā mokṣyase'śubhāt || 9.1 ||

El Señor dijo: Ahora bien, a ti, que estás libre de malevolencia, te expondré claramente este conocimiento, el más secreto, junto con el conocimiento inmediato; conociéndolo, quedarás libre de todo lo inauspicioso.

«Now, I will clearly explain to you (who are) without calumny, this most secret knowledge together with immediate knowledge, knowing which you will be released from all that is inauspicious.» — Swami Dayānanda vía Medha Michika

Palabra por palabra

श्रीभगवान्1/1श्रीभगवत्-त्भगवत् mel SeñorउवाचIII/1√वच् (2 अदादि P)लिट्कर्तरिdijoइदम्2/1इदम् nesteतु0ahora bienते4/1युष्मद्a tiगुह्यतमम्2/1गुह्य+तमप् (taddhita)गुह्यतम-अफलम् nel más secretoप्रवक्ष्यामिI/1प्र+√वच् (2 अदादि P)लृट्कर्तरिexpondré claramenteअनसूयवे4/1अनसूयु-उगुरुः m[न असूयुः] नञ्-TPal que está libre de malevolenciaज्ञानम्2/1√ज्ञा (9 क्र्यादि P)ल्युट्ज्ञान-अफलम् nconocimientoविज्ञानसहितम्2/1विज्ञानसहित-अफलम् n[विज्ञानेन सहितम्] तृतीया-TPjunto con el conocimiento inmediatoयत्2/1यद् nel cualज्ञात्वा0√ज्ञा (9 क्र्यादि P)क्त्वाconociendoमोक्ष्यसेII/1√मुच् (6 तुदादि U)लृट्कर्मणिquedarás libreअशुभात्5/1अशुभ-अफलम् n[न शुभम्] नञ्-TPde lo inauspicioso

Anvaya (el verso en orden de prosa)

श्रीभगवान् उवाच । इदम् तु गुह्यतमम् विज्ञानसहितम् ज्ञानम् अनसूयवे ते प्रवक्ष्यामि, यत् ज्ञात्वा अशुभात् मोक्ष्यसे ॥

Bhāṣya de Śaṅkara

Lee el comentario de Śaṅkara

Déjanos tu correo y se abre toda la Biblioteca Vedanta: el bhāṣya íntegro de cada verso, el análisis gramatical completo y los PDF de cada texto. Solo una vez.

Te escribiremos sobre Vedanta. Puedes darte de baja cuando quieras.

Segmento 1 — avataraṇikā (1): lo que se expuso en el capítulo octavo y su fruto

अष्टमे नाडी-द्वारेण धारणा-योगः सगुण उक्तः। तस्य च फलमग्न्यर्चिरादि-क्रमेण कालान्तरे ब्रह्म-प्राप्ति-लक्षणमेवानावृत्तिरूपं निर्दिष्टम्।

En el [capítulo] octavo se expuso el yoga de la concentración (dhāraṇā-yoga) por la vía de la nāḍī, con sus elementos accesorios. Y se indicó también su fruto: el no regresar (anāvṛtti), caracterizado por el logro de Brahman con el paso del tiempo, según la secuencia del fuego, la llama, etc.

Análisis palabra por palabra

अष्टमे7/1अष्टन्+मट् (taddhita)अष्टम-अरामः men el octavo [capítulo]नाडीद्वारेण3/1नाडीद्वार-अफलम् n[नाड्याः द्वारम्] षष्ठी-TPpor la vía de la nāḍīधारणायोगः1/1धारणायोग-अरामः m[धारणा एव योगः] KDel yoga de la concentraciónसगुणः1/1सगुण-अरामः m[गुणैः सह वर्तते] BVcon sus elementos accesoriosउक्तः1/1√वच् (2 अदादि P)क्तउक्त-अरामः mfue expuestoतस्य6/1तद् mde élच0yफलम्1/1फल-अफलम् nel frutoअग्न्यर्चिरादिक्रमेण3/1अग्न्यर्चिरादिक्रम-अरामः m[अग्निः अर्चिः आदिः येषां तेषां क्रमः] BV-गर्भ षष्ठी-TPsegún la secuencia del fuego, la llama, etc.कालान्तरे7/1कालान्तर-अफलम् n[अन्यः कालः] TP (मयूरव्यंसकादि)con el paso del tiempoब्रह्मप्राप्तिलक्षणम्1/1ब्रह्मप्राप्तिलक्षण-अफलम् n[ब्रह्मणः प्राप्तिः लक्षणं यस्य तत्] BVcaracterizado por el logro de Brahmanएव0precisamenteअनावृत्तिरूपम्1/1अनावृत्तिरूप-अफलम् n[अनावृत्तिः रूपं यस्य तत्] BVque consiste en no regresarनिर्दिष्टम्1/1निर्+√दिश् (6 तुदादि U)क्तनिर्दिष्ट-अफलम् nfue indicado

Segmento 2 — avataraṇikā (2): la duda que el capítulo noveno viene a disipar

तत्रानेनैव प्रकारेण मोक्ष-प्राप्ति-फलमधिगम्यते, नान्यथा, इति तदाशङ्का-व्याविवृत्सया -

Con el deseo de disipar la duda de si, en esto, el fruto que es el logro de la liberación se alcanza solo de este modo y no de otro, [el Señor dijo]:

Análisis palabra por palabra

तत्र0तद्+त्रल् (taddhita)en estoअनेन3/1इदम् mpor esteएव0soloप्रकारेण3/1प्र+√कृ (8 तनादि U)घञ्प्रकार-अरामः mmodoमोक्षप्राप्तिफलम्1/1मोक्षप्राप्तिफल-अफलम् n[मोक्षप्राप्तिः एव फलम्] KDel fruto que es el logro de la liberaciónअधिगम्यतेIII/1अधि+√गम् (1 भ्वादि P)लट्कर्मणिse alcanzaन0noअन्यथा0अन्य+थाल् (taddhita)de otro modoइति0(así)तदाशङ्काव्याविवृत्सया3/1वि+आ+√वृत् (1 भ्वादि A)सन् + अतदाशङ्काव्याविवृत्सा-आसीता f[तस्याः आशङ्कायाः व्याविवृत्सा] षष्ठी-TPcon el deseo de disipar esa duda

Segmento 3 — «idam»: el conocimiento de Brahman; «tu» marca la distinción

इदमिति। इदं ब्रह्म-ज्ञानं वक्ष्यमाणमुक्तं च पूर्वेष्वध्यायेषु, तद् बुद्धौ सन्निधीकृत्य इदमित्याह। तु-शब्दो विशेष-निर्धारणार्थः।

[Comentando] «idam»: «este» es el conocimiento de Brahman, que se va a exponer y que ya se expuso en los capítulos anteriores; [el Señor] dice «este» porque lo tiene presente en la mente. La palabra «tu» sirve para determinar una distinción.

Análisis palabra por palabra

इदम्2/1इदम् n«idam»इति0(se comenta)इदम्2/1इदम् n«este»ब्रह्मज्ञानम्2/1ब्रह्मज्ञान-अफलम् n[ब्रह्मणः ज्ञानम्] षष्ठी-TPel conocimiento de Brahmanवक्ष्यमाणम्2/1√वच् (2 अदादि P)लृट् + शानच्वक्ष्यमाण-अफलम् nque se va a exponerउक्तम्2/1√वच् (2 अदादि P)क्तउक्त-अफलम् nexpuestoच0yपूर्वेषु7/3पूर्व men los anterioresअध्यायेषु7/3अधि+√इ (2 अदादि A)घञ्अध्याय-अरामः mcapítulosतत्2/1तद् nesoबुद्धौ7/1√बुध् (4 दिवादि A)क्तिन्बुद्धि-इमति fen la menteसन्निधीकृत्य0सन्निधि+च्वि+√कृ (8 तनादि U)ल्यप्poniéndolo presenteइदम्2/1इदम् n«este»इति0asíआहIII/1√ब्रू (2 अदादि U)लट्कर्तरिdiceतु-शब्दः1/1तुशब्द-अरामः m[तु इति शब्दः] KDla palabra «tu»विशेषनिर्धारणार्थः1/1विशेषनिर्धारणार्थ-अरामः m[विशेषस्य निर्धारणम् अर्थः यस्य सः] BVsirve para determinar una distinción

Segmento 4 — solo este es el conocimiento correcto, medio directo de la liberación

इदमेव तु सम्यग्ज्ञानं साक्षान्मोक्ष-प्राप्ति-साधनं वासुदेवः सर्वमिति (गी ७.१९), आत्मैवेदं सर्वम् (छा. ७.२५.२), एकमेवाद्वितीयम् (छा. ६.२.१) इत्यादि-श्रुति-स्मृतिभ्यः,

Solo este es el conocimiento correcto, el medio directo para alcanzar la liberación, como consta por śrutis y smṛtis como «Vāsudeva es todo» (Gī. 7.19), «el Ser es todo esto» (Chā. 7.25.2) y «Uno solo, sin segundo» (Chā. 6.2.1).

Análisis palabra por palabra

इदम्1/1इदम् nesteएव0soloतु0(en efecto)सम्यग्ज्ञानम्1/1सम्यग्ज्ञान-अफलम् n[सम्यक् ज्ञानम्] KDel conocimiento correctoसाक्षात्0directamenteमोक्षप्राप्तिसाधनम्1/1मोक्षप्राप्तिसाधन-अफलम् n[मोक्षस्य प्राप्तेः साधनम्] षष्ठी-TPel medio para alcanzar la liberaciónवासुदेवः1/1वसुदेव+अण् (taddhita, अपत्य)वासुदेव-अरामः mVāsudevaसर्वम्1/1सर्व ntodoइति0«…»आत्मा1/1आत्मन्-न्आत्मन् mel Serएव0soloइदम्1/1इदम् nestoसर्वम्1/1सर्व ntodoएकम्1/1एक nunoएव0soloअद्वितीयम्1/1अद्वितीय-अफलम् n[न विद्यते द्वितीयं यस्य तत्] नञ्-BVsin segundoइत्यादिश्रुतिस्मृतिभ्यः5/3इत्यादिश्रुतिस्मृति-इमति f[इति आदौ यासां ताः श्रुतिस्मृतयः] BVpor śrutis y smṛtis como estas

Segmento 5 — no hay otro: los que conocen de otro modo van a mundos perecederos

नान्यत्। अथ ते येऽन्यथाऽतो विदुरन्य-राजानस्ते क्षय्य-लोका भवन्ति (छा. ७.२५.२) इत्यादि-श्रुतिभ्यश्च।

No hay otro, como consta también por śrutis como: «En cambio, los que conocen de otro modo que este tienen a otro por soberano, y sus mundos son perecederos» (Chā. 7.25.2).

Análisis palabra por palabra

न0noअन्यत्1/1अन्य notroअथ0en cambioते1/3तद् mellosये1/3यद् mlos queअन्यथा0अन्य+थाल् (taddhita)de otro modoअतः0इदम्+तसिल् (taddhita)que esteविदुःIII/3√विद् (2 अदादि P)लट्कर्तरिconocenअन्यराजानः1/3अन्यराजन्-न्राजन् m[अन्यः राजा येषां ते] BVque tienen a otro por soberanoते1/3तद् mellosक्षय्यलोकाः1/3क्षय्यलोक-अरामः m[क्षय्याः लोकाः येषां ते] BVde mundos perecederosभवन्तिIII/3√भू (1 भ्वादि P)लट्कर्तरिsonइत्यादिश्रुतिभ्यः5/3इत्यादिश्रुति-इमति f[इति आदौ यासां ताः श्रुतयः] BVpor śrutis como estaच0también

Segmento 6 — «te», «el más secreto», «expondré», «libre de malevolencia»

ते तुभ्यं गुह्यतमं गोप्य-तमं प्रवक्ष्यामि कथयिष्यामि। अनसूयवे असूया-रहिताय।

«Te», a ti (tubhyam), «expondré claramente», es decir, diré (kathayiṣyāmi), «el más secreto», lo que más ha de guardarse (gopyatamam). «Al que está libre de malevolencia»: al que no tiene malevolencia (asūyā-rahitāya).

Análisis palabra por palabra

ते4/1युष्मद्«a ti»तुभ्यम्4/1युष्मद्a ti (glosa)गुह्यतमम्2/1गुह्य+तमप् (taddhita)गुह्यतम-अफलम् n«el más secreto»गोप्यतमम्2/1गोप्य+तमप् (taddhita)गोप्यतम-अफलम् nlo que más ha de guardarse (glosa)प्रवक्ष्यामिI/1प्र+√वच् (2 अदादि P)लृट्कर्तरि«expondré claramente»कथयिष्यामिI/1√कथ (10 चुरादि U)लृट्कर्तरिdiré (glosa)अनसूयवे4/1अनसूयु-उगुरुः m[न असूयुः] नञ्-TP«al que está libre de malevolencia»असूयारहिताय4/1√रह् (1 भ्वादि P)क्तअसूयारहित-अरामः m[असूयया रहितः] तृतीया-TPsin malevolencia (glosa)

Segmento 7 — «conocimiento junto con el conocimiento inmediato», que libera de la atadura del saṃsāra

किं तत् ज्ञानम्। किं-विशिष्टम् विज्ञानसहितम् अनुभव-युक्तम्। यद् ज्ञानं ज्ञात्वा प्राप्य मोक्ष्यसे अशुभात् संसार-बन्धनात्।। १ ।।

¿Qué es eso? «Conocimiento». ¿Caracterizado por qué? «Junto con el conocimiento inmediato», es decir, unido a la experiencia directa (anubhava). «Conociendo» ese conocimiento, esto es, alcanzándolo (prāpya), «quedarás libre de lo inauspicioso», de la atadura del saṃsāra. ॥1॥

Análisis palabra por palabra

किम्1/1किम् n¿qué?तत्1/1तद् nesoज्ञानम्1/1√ज्ञा (9 क्र्यादि P)ल्युट्ज्ञान-अफलम् n«conocimiento»किंविशिष्टम्1/1वि+√शिष् (7 रुधादि P)क्तकिंविशिष्ट-अफलम् n[केन विशिष्टम्] तृतीया-TP¿caracterizado por qué?विज्ञानसहितम्1/1विज्ञानसहित-अफलम् n[विज्ञानेन सहितम्] तृतीया-TP«junto con el conocimiento inmediato»अनुभवयुक्तम्1/1√युज् (7 रुधादि U)क्तअनुभवयुक्त-अफलम् n[अनुभवेन युक्तम्] तृतीया-TPunido a la experiencia directa (glosa)यत्2/1यद् n«el cual»ज्ञानम्2/1√ज्ञा (9 क्र्यादि P)ल्युट्ज्ञान-अफलम् nconocimientoज्ञात्वा0√ज्ञा (9 क्र्यादि P)क्त्वा«conociendo»प्राप्य0प्र+√आप् (5 स्वादि P)ल्यप्alcanzando (glosa)मोक्ष्यसेII/1√मुच् (6 तुदादि U)लृट्कर्मणि«quedarás libre»अशुभात्5/1अशुभ-अफलम् n[न शुभम्] नञ्-TP«de lo inauspicioso»संसारबन्धनात्5/1√बन्ध् (9 क्र्यादि P)ल्युट्संसारबन्धन-अफलम् n[संसारः एव बन्धनम्] KDde la atadura del saṃsāra (glosa)

अध्ययनम्

Estos textos se estudian con un maestro

Los dieciocho capítulos con el comentario de Śaṅkara, en la tradición de Swami Dayananda.

Ver el curso de Bhagavad Gītā o empieza por el curso gratuito →