प्रश्नभाष्यम्

Praśna Upaniṣad 1.14

Primera pregunta, mantra 14 — el alimento es Prajāpati: de él, el semen; de este nacen las criaturas

अन्नं वै प्रजापतिः । ततो ह वै तद्रेतः । तस्माद् इमाः प्रजाः प्रजायन्ते इति ॥ १४ ॥

annaṃ vai prajāpatiḥ | tato ha vai tadretaḥ | tasmād imāḥ prajāḥ prajāyante iti || 1-14 ||

El alimento es, en verdad, Prajāpati. De él [procede] ese semen; de este nacen estas criaturas.

Palabra por palabra

अन्नम्1/1अन्न-अफलम् nel alimentoवै0en verdadप्रजापतिः1/1प्रजापति-इहरिः m[प्रजानां पतिः] षष्ठी-TP[es] Prajāpatiततः0तद्+तसिल् (taddhita)de élह0(partícula)वै0en verdadतत्1/1तद् neseरेतः1/1रेतस्-स्मनस् nsemenतस्मात्5/1तद् nde esteइमाः1/3इदम् festasप्रजाः1/3प्रजा-आसीता fcriaturasप्रजायन्तेIII/3प्र+√जन् (4 दिवादि A)लट्कर्तरिnacenइति0(fin de la respuesta)

Anvaya (el verso en orden de prosa)

अन्नं वै प्रजापतिः । ततः ह वै तत् रेतः । तस्मात् इमाः प्रजाः प्रजायन्ते इति ॥

El alimento es, en verdad, Prajāpati. De él, en verdad, ese semen. De este nacen estas criaturas.

Bhāṣya de Śaṅkara

Lee el comentario de Śaṅkara

Déjanos tu correo y se abre toda la Biblioteca Vedanta: el bhāṣya íntegro de cada verso, el análisis gramatical completo y los PDF de cada texto. Solo una vez.

Te escribiremos sobre Vedanta. Puedes darte de baja cuando quieras.

Segmento 1 — glosa de अन्नं वै प्रजापतिः । ततो ह वै तद्रेतः । तस्माद् इमाः प्रजाः प्रजायन्ते

एवं क्रमेण परिणम्य तद् अन्नं वै प्रजापतिः। कथम्? ततः तस्माद् ह वै रेतः नृबीजम्। तत् प्रजा-कारणम्। तस्माद् योषिति सिक्ताद् इमाः मनुष्यादि-लक्षणाः प्रजाः प्रजायन्ते।

Tras transformarse así, gradualmente, Prajāpati es ese alimento: «el alimento es, en verdad, Prajāpati». ¿Cómo? «De él», de ese [alimento], [procede] «el semen», la semilla del varón. «Ese» es la causa de las criaturas. «De este», depositado en la mujer, «nacen estas criaturas», que son los hombres y demás.

Análisis palabra por palabra

एवम्0asíक्रमेण3/1√क्रम् (1 भ्वादि P)घञ्क्रम-अरामः mgradualmenteपरिणम्य0परि+√नम् (1 भ्वादि P)ल्यप्tras transformarseतत्1/1तद् neseअन्नम्1/1अन्न-अफलम् n[es] el alimentoवै0en verdadप्रजापतिः1/1प्रजापति-इहरिः m[प्रजानां पतिः] षष्ठी-TPPrajāpatiकथम्0¿cómo?ततः0तद्+तसिल् (taddhita)de élतस्मात्5/1तद् nde ese (glosa)ह0(partícula)वै0en verdadरेतः1/1रेतस्-स्मनस् nel semenनृबीजम्1/1नृबीज-अफलम् n[नुः बीजम्] षष्ठी-TPla semilla del varón (glosa)तत्1/1तद् neseप्रजाकारणम्1/1√कृ (8 तनादि U)णिच्ल्युट्प्रजाकारण-अफलम् n[प्रजानां कारणम्] षष्ठी-TP[es] la causa de las criaturasतस्मात्5/1तद् nde esteयोषिति7/1योषित्-त्जगत् (aquí f)en la mujerसिक्तात्5/1√सिच् (6 तुदादि U)क्तसिक्त-अफलम् ndepositadoइमाः1/3इदम् festasमनुष्यादिलक्षणाः1/3मनुष्यादिलक्षणा-आसीता f[मनुष्यादयः लक्षणं यासां ताः] BVque son los hombres y demásप्रजाः1/3प्रजा-आसीता fcriaturasप्रजायन्तेIII/3प्र+√जन् (4 दिवादि A)लट्कर्तरिnacen

Segmento 2 — conclusión: queda resuelta la pregunta de Kabandhī

यत्पृष्टं कुतो ह वै प्रजाः प्रजायन्ते इति। तदेवं चन्द्रादित्य-मिथुनादि-क्रमेण अहोरात्रान्तेन अन्नासृग्रेतोद्वारेण इमाः प्रजाः प्रजायन्ते इति निर्णीतम्॥ १४ ॥

Lo que se había preguntado, «¿De dónde nacen las criaturas?», queda así resuelto: estas criaturas nacen siguiendo la serie que empieza por la pareja de la luna y el sol y termina en el día y la noche, y por medio del alimento, la sangre y el semen. ॥14॥

Análisis palabra por palabra

यत्1/1यद् nlo queपृष्टम्1/1√प्रच्छ् (6 तुदादि P)क्तपृष्ट-अफलम् nse había preguntadoकुतः0किम्+तसिल् (taddhita)¿de dóndeह0(partícula)वै0en verdadप्रजाः1/3प्रजा-आसीता flas criaturasप्रजायन्तेIII/3प्र+√जन् (4 दिवादि A)लट्कर्तरिnacen?इति0(fin de la pregunta)तत्1/1तद् nesoएवम्0asíचन्द्रादित्यमिथुनादिक्रमेण3/1√क्रम् (1 भ्वादि P)घञ्चन्द्रादित्यमिथुनादिक्रम-अरामः m[चन्द्रादित्यमिथुनम् आदिः यस्य तेन क्रमेण] BVsiguiendo la serie que empieza por la pareja de la luna y el solअहोरात्रान्तेन3/1अहोरात्रान्त-अरामः m[अहोरात्रः अन्तः यस्य तेन] BVque termina en el día y la nocheअन्नासृग्रेतोद्वारेण3/1अन्नासृग्रेतोद्वार-अफलम् n[अन्नासृग्रेतांसि एव द्वारम्] KDpor medio del alimento, la sangre y el semenइमाः1/3इदम् festasप्रजाः1/3प्रजा-आसीता fcriaturasप्रजायन्तेIII/3प्र+√जन् (4 दिवादि A)लट्कर्तरिnacenइति0asíनिर्णीतम्1/1निर्+√नी (1 भ्वादि U)क्तनिर्णीत-अफलम् nqueda resuelto

॥ इति प्रथमप्रश्ने चतुर्दशो मन्त्रः ॥
Así, el decimocuarto mantra de la primera pregunta.

अध्ययनम्

Estos textos se estudian con un maestro

Las upaniṣads se leen con el comentario de Śaṅkara, dentro del recorrido de la escuela.

Ver el recorrido de estudio o empieza por el curso gratuito →