Saltar al contenido
प्रश्नभाष्यम्

Praśna Upaniṣad 3.7

Tercera pregunta, mantra 7 — el udāna asciende por una sola nāḍī y lleva al mundo meritorio, al de demérito o al humano

Sánscrito en

अथैकयोर्ध्वः उदानः पुण्येन पुण्यं लोकं नयति । पापेन पापम् । उभाभ्यामेव

मनुष्यलोकम् ॥ ७ ॥

athaikayordhvaḥ udānaḥ puṇyena puṇyaṃ lokaṃ nayati | pāpena pāpam | ubhābhyāmeva

manuṣyalokam || 3-7 ||

Y el udāna, ascendiendo por una sola [nāḍī], lleva por el mérito al mundo meritorio; por el demérito, al [mundo] de demérito; y por ambos, al mundo de los hombres.

Palabra por palabra

अथatha0yएकयाekayā3/1एकeka fpor unaऊर्ध्वःūrdhvaḥ1/1ऊर्ध्वūrdhva-अaरामःrāmaḥ mascendiendoउदानःudānaḥ1/1उदानudāna-अaरामःrāmaḥ mel udānaपुण्येनpuṇyena3/1पुण्यpuṇya-अaफलम्phalam npor el méritoपुण्यम्puṇyam2/1पुण्यpuṇya-अaरामःrāmaḥ mmeritorioलोकम्lokam2/1लोकloka-अaरामःrāmaḥ mal mundoनयतिnayatiIII/1√नीnī (1 भ्वादिbhvādi U)लट्laṭकर्तरिkartarillevaपापेनpāpena3/1पापpāpa-अaफलम्phalam npor el deméritoपापम्pāpam2/1पापpāpa-अaरामःrāmaḥ m[al mundo] de deméritoउभाभ्याम्ubhābhyām3/2उभubha npor ambosएवeva0precisamenteमनुष्यलोकम्manuṣyalokam2/1मनुष्यलोकmanuṣyaloka-अaरामःrāmaḥ m[मनुष्याणां लोकःmanuṣyāṇāṃ lokaḥ] षष्ठीṣaṣṭhī-TPal mundo de los hombres

Anvaya (el verso en orden de prosa)

अथ एकया ऊर्ध्वः उदानः पुण्येन पुण्यं लोकं नयतिatha ekayā ūrdhvaḥ udānaḥ puṇyena puṇyaṃ lokaṃ nayati, पापेन पापंpāpena pāpaṃ (नयतिnayati), उभाभ्याम् एव मनुष्यलोकंubhābhyām eva manuṣyalokaṃ (नयतिnayati) ॥||

Y el udāna, ascendiendo por una [nāḍī], lleva por el mérito al mundo meritorio, por el demérito al de demérito, y por ambos al mundo de los hombres.

Bhāṣya de Śaṅkara

Lee el comentario de Śaṅkara

Déjanos tu correo y se abre toda la Biblioteca Vedanta: el bhāṣya íntegro de cada verso, el análisis gramatical completo y los PDF de cada texto. Solo una vez.

Te escribiremos sobre Vedanta. Puedes darte de baja cuando quieras.

Segmento 1 — glosa de अथैकयोर्ध्वः उदानःathaikayordhvaḥ udānaḥ

अथatha या तु तत्र एकyā tu tatra eka-शतानां नाडीनां मध्ये ऊर्ध्वगा सुषुम्नाख्या नाडी तयाśatānāṃ nāḍīnāṃ madhye ūrdhvagā suṣumnākhyā nāḍī tayā एकयाekayā ऊर्ध्वःūrdhvaḥ सन्san उदानःudānaḥ वायुः आपादvāyuḥ āpāda-तलtala-मस्तकmastaka-वृत्तिः संचरन्vṛttiḥ saṃcaran

«Y», de entre aquellas ciento una nāḍīs, la que va hacia arriba, llamada suṣumnā: «por esa una», «el udāna» —el aire vital cuya actividad va de la planta de los pies a la cabeza—, moviéndose «hacia arriba»,

Nota. Paramārthānanda reserva la salida por la suṣumnā al meditador (upāsaka) y dice que los demás salen por otras nāḍīs. En este bhāṣya Śaṅkara vincula el ascenso del udāna por la suṣumnā con los tres destinos del mantra, y así se traduce.

Análisis palabra por palabra
अथatha0yयाyā1/1यद्yad fla queतुtu0(partícula)तत्रtatra0allíएकशतानाम्ekaśatānām6/3एकशतekaśata-अaफलम्phalam nde las ciento unaनाडीनाम्nāḍīnām6/3नाडीnāḍī-ईīनदीnadī fnāḍīsमध्येmadhye7/1मध्यmadhya-अaफलम्phalam nentreऊर्ध्वगाūrdhvagā1/1√गम्gam (1 भ्वादिbhvādi P)डḍaऊर्ध्वगाūrdhvagā-आāसीताsītā f[ऊर्ध्वं गच्छति इतिūrdhvaṃ gacchati iti] उपपदupapada-TPque va hacia arribaसुषुम्नाख्याsuṣumnākhyā1/1सुषुम्नाख्याsuṣumnākhyā-आāसीताsītā f[सुषुम्ना इति आख्या यस्याः साsuṣumnā iti ākhyā yasyāḥ sā] BVllamada suṣumnāनाडीnāḍī1/1नाडीnāḍī-ईīनदीnadī fnāḍīतयाtayā3/1तद्tad fpor esaएकयाekayā3/1एकeka funaऊर्ध्वःūrdhvaḥ1/1ऊर्ध्वūrdhva-अaरामःrāmaḥ mhacia arribaसन्san1/1√अस्as (2 अदादिadādi P)शतृśatṛसत्sat-त्tपचत्pacat mestandoउदानःudānaḥ1/1उदानudāna-अaरामःrāmaḥ mel udānaवायुःvāyuḥ1/1वायुvāyu-उuगुरुःguruḥ mel aire vitalआपादतलमस्तकवृत्तिःāpādatalamastakavṛttiḥ1/1आपादतलमस्तकवृत्तिāpādatalamastakavṛtti-इiहरिःhariḥ m[आपादतलम् आमस्तकं वृत्तिः यस्य सःāpādatalam āmastakaṃ vṛttiḥ yasya saḥ] BVcuya actividad va de la planta de los pies a la cabezaसंचरन्saṃcaran1/1सम्sam+√चर्car (1 भ्वादिbhvādi P)शतृśatṛसंचरत्saṃcarat-त्tपचत्pacat mmoviéndose

Segmento 2 — glosa de पुण्येन पुण्यं लोकं नयतिpuṇyena puṇyaṃ lokaṃ nayati

पुण्येनpuṇyena कर्मणा शास्त्रkarmaṇā śāstra-विहितेनvihitena पुण्यंpuṇyaṃ लोकंlokaṃ देवादिdevādi-स्थानsthāna-लक्षणंlakṣaṇaṃ नयतिnayati प्रापयति।prāpayati |

«lleva» (prāpayati), «por» la acción «meritoria» prescrita por las escrituras, «al mundo meritorio», que consiste en las moradas de los dioses, etc.

Análisis palabra por palabra
पुण्येनpuṇyena3/1पुण्यpuṇya-अaफलम्phalam nmeritoriaकर्मणाkarmaṇā3/1कर्मन्karman-न्nनामnāma npor la acciónशास्त्रविहितेनśāstravihitena3/1विvi+√धाdhā (3 जुहोत्यादिjuhotyādi U)क्तktaशास्त्रविहितśāstravihita-अaफलम्phalam n[शास्त्रेण विहितम्śāstreṇa vihitam] तृतीयाtṛtīyā-TPprescrita por las escriturasपुण्यम्puṇyam2/1पुण्यpuṇya-अaरामःrāmaḥ mmeritorioलोकम्lokam2/1लोकloka-अaरामःrāmaḥ mal mundoदेवादिस्थानलक्षणम्devādisthānalakṣaṇam2/1देवादिस्थानलक्षणdevādisthānalakṣaṇa-अaरामःrāmaḥ m[देवादीनां स्थानं लक्षणं यस्य तम्devādīnāṃ sthānaṃ lakṣaṇaṃ yasya tam] BVque consiste en las moradas de los dioses, etc.नयतिnayatiIII/1√नीnī (1 भ्वादिbhvādi U)लट्laṭकर्तरिkartarillevaप्रापयतिprāpayatiIII/1प्रpra+√आप्āp (5 स्वादिsvādi P)णिच्ṇicलट्laṭकर्तरिkartarihace llegar (glosa)

Segmento 3 — glosa de पापेन पापम् । उभाभ्यामेव मनुष्यलोकम्pāpena pāpam | ubhābhyāmeva manuṣyalokam

पापेनpāpena तद्विपरीतेनtadviparītena पापंpāpaṃ नरकं तिर्यग्योन्यादिnarakaṃ tiryagyonyādi-लक्षणम्।lakṣaṇam | उभाभ्यांubhābhyāṃ समsama-प्रधानाभ्यां पुण्यpradhānābhyāṃ puṇya-पापाभ्याम्pāpābhyām एवeva मनुष्यलोकम्manuṣyalokam। नयति इत्यनुवर्त्तते॥ ७ ॥ | nayati ityanuvarttate || 7 ||

«Por el demérito», lo contrario de aquello, «al [mundo] de demérito»: al infierno, que consiste en nacer como animal, etc. «Por ambos», el mérito y el demérito cuando pesan por igual, «al mundo de los hombres». «Lleva» se sobrentiende de lo anterior. ॥||7॥ ||

Análisis palabra por palabra
पापेनpāpena3/1पापpāpa-अaफलम्phalam npor el deméritoतद्विपरीतेनtadviparītena3/1तद्विपरीतtadviparīta-अaफलम्phalam n[तस्य विपरीतम्tasya viparītam] षष्ठीṣaṣṭhī-TPcontrario a aquelloपापम्pāpam2/1पापpāpa-अaरामःrāmaḥ m[al mundo] de deméritoनरकम्narakam2/1नरकnaraka-अaरामःrāmaḥ mal infiernoतिर्यग्योन्यादिलक्षणम्tiryagyonyādilakṣaṇam2/1तिर्यग्योन्यादिलक्षणtiryagyonyādilakṣaṇa-अaरामःrāmaḥ m[तिर्यग्योन्यादि लक्षणं यस्य तम्tiryagyonyādi lakṣaṇaṃ yasya tam] BVque consiste en nacer como animal, etc.उभाभ्याम्ubhābhyām3/2उभubha npor ambosसमप्रधानाभ्याम्samapradhānābhyām3/2समप्रधानsamapradhāna-अaफलम्phalam n[समं प्रधानं ययोः तेsamaṃ pradhānaṃ yayoḥ te] BVque pesan por igualपुण्यपापाभ्याम्puṇyapāpābhyām3/2पुण्यपापpuṇyapāpa-अaफलम्phalam n[पुण्यं च पापं चpuṇyaṃ ca pāpaṃ ca] DVpor el mérito y el deméritoएवeva0precisamenteमनुष्यलोकम्manuṣyalokam2/1मनुष्यलोकmanuṣyaloka-अaरामःrāmaḥ m[मनुष्याणां लोकःmanuṣyāṇāṃ lokaḥ] षष्ठीṣaṣṭhī-TPal mundo de los hombresनयतिnayatiIII/1√नीnī (1 भ्वादिbhvādi U)लट्laṭकर्तरिkartarillevaइतिiti0asíअनुवर्त्ततेanuvarttateIII/1अनुanu+√वृत्vṛt (1 भ्वादिbhvādi A)लट्laṭकर्तरिkartarise sobrentiende

॥ इति तृतीयप्रश्ने सप्तमो मन्त्रः ॥|| iti tṛtīyapraśne saptamo mantraḥ ||
Así, el séptimo mantra de la tercera pregunta.

अध्ययनम्

Estos textos se estudian con un maestro

Las upaniṣads se leen con el comentario de Śaṅkara, dentro del recorrido de la escuela.