Saltar al contenido
प्रश्नभाष्यम्

Praśna Upaniṣad 4.8

Cuarta pregunta, mantra 8 — qué es «todo eso»: los elementos burdos y sutiles, los órganos con sus objetos, el órgano interno y prāṇa

Sánscrito en

पृथिवी च पृथिवीमात्रा च, आपश्च आपोमात्रा च, तेजश्च तेजोमात्रा च,

वायुश्च वायुमात्रा च, आकाशश्च आकाशमात्रा च, चक्षुश्च द्रष्टव्यं च,

श्रोत्रं च श्रोतव्यं च, घ्राणं च घ्रातव्यं च, रसश्च रसयितव्यं च, त्वक् च

स्पर्शयितव्यं च, वाक् च वक्तव्यं च, हस्तौ च आदातव्यं च, उपस्थश्च

आनन्दयितव्यं च, पायुश्च विसर्जयितव्यं च, पादौ च गन्तव्यं च, मनश्च मन्तव्यं च,

बुद्धिश्च बोद्धव्यं च, अहंकारश्च अहंकर्तव्यं च, चित्तं च चेतयितव्यं च,

तेजश्च विद्योतयितव्यं च, प्राणश्च विधारयितव्यं च ॥ ८ ॥

pṛthivī ca pṛthivīmātrā ca, āpaśca āpomātrā ca, tejaśca tejomātrā ca,

vāyuśca vāyumātrā ca, ākāśaśca ākāśamātrā ca, cakṣuśca draṣṭavyaṃ ca,

śrotraṃ ca śrotavyaṃ ca, ghrāṇaṃ ca ghrātavyaṃ ca, rasaśca rasayitavyaṃ ca, tvak ca

sparśayitavyaṃ ca, vāk ca vaktavyaṃ ca, hastau ca ādātavyaṃ ca, upasthaśca

ānandayitavyaṃ ca, pāyuśca visarjayitavyaṃ ca, pādau ca gantavyaṃ ca, manaśca mantavyaṃ ca,

buddhiśca boddhavyaṃ ca, ahaṃkāraśca ahaṃkartavyaṃ ca, cittaṃ ca cetayitavyaṃ ca,

tejaśca vidyotayitavyaṃ ca, prāṇaśca vidhārayitavyaṃ ca || 4-8 ||

La tierra y la tierra sutil, el agua y el agua sutil, el fuego y el fuego sutil, el aire y el aire sutil, el espacio y el espacio sutil; el ojo y lo que se ve, el oído y lo que se oye, el olfato y lo que se huele, el gusto y lo que se gusta, la piel y lo que se toca, el habla y lo que se dice, las manos y lo que se toma, el órgano genital y lo que se goza, el órgano de excreción y lo que se excreta, los pies y adonde se va; la mente y lo que se piensa, el intelecto y lo que se discierne, el ego y aquello con lo que uno se identifica, el citta y aquello de lo que se es consciente, el brillo y lo que ha de iluminarse, prāṇa y lo que ha de sostenerse [: todo esto se establece en el ātman supremo].

Palabra por palabra

पृथिवीpṛthivī1/1पृथिवीpṛthivī-ईīनदीnadī fla tierraचca0yपृथिवीमात्राpṛthivīmātrā1/1पृथिवीमात्राpṛthivīmātrā-आāसीताsītā f[पृथिव्याः मात्राpṛthivyāḥ mātrā] षष्ठीṣaṣṭhī-TPla tierra sutilचca0yआपःāpaḥ1/3अप्ap-प्pf (siempre pl.)el aguaचca0yआपोमात्राāpomātrā1/1आपोमात्राāpomātrā-आāसीताsītā f[अपां मात्राapāṃ mātrā] षष्ठीṣaṣṭhī-TPel agua sutilचca0yतेजःtejaḥ1/1तेजस्tejas-स्sमनस्manas nel fuegoचca0yतेजोमात्राtejomātrā1/1तेजोमात्राtejomātrā-आāसीताsītā f[तेजसः मात्राtejasaḥ mātrā] षष्ठीṣaṣṭhī-TPel fuego sutilचca0yवायुःvāyuḥ1/1वायुvāyu-उuगुरुःguruḥ mel aireचca0yवायुमात्राvāyumātrā1/1वायुमात्राvāyumātrā-आāसीताsītā f[वायोः मात्राvāyoḥ mātrā] षष्ठीṣaṣṭhī-TPel aire sutilचca0yआकाशःākāśaḥ1/1आकाशākāśa-अaरामःrāmaḥ mel espacioचca0yआकाशमात्राākāśamātrā1/1आकाशमात्राākāśamātrā-आāसीताsītā f[आकाशस्य मात्राākāśasya mātrā] षष्ठीṣaṣṭhī-TPel espacio sutilचca0yचक्षुःcakṣuḥ1/1चक्षुस्cakṣus-स्sमनस्manas nel ojoचca0yद्रष्टव्यम्draṣṭavyam1/1√दृश्dṛś (1 भ्वादिbhvādi P)तव्यtavyaद्रष्टव्यdraṣṭavya-अaफलम्phalam nlo que se veचca0yश्रोत्रम्śrotram1/1श्रोत्रśrotra-अaफलम्phalam nel oídoचca0yश्रोतव्यम्śrotavyam1/1√श्रुśru (1 भ्वादिbhvādi P)तव्यtavyaश्रोतव्यśrotavya-अaफलम्phalam nlo que se oyeचca0yघ्राणम्ghrāṇam1/1घ्राणghrāṇa-अaफलम्phalam nel olfatoचca0yघ्रातव्यम्ghrātavyam1/1√घ्राghrā (1 भ्वादिbhvādi P)तव्यtavyaघ्रातव्यghrātavya-अaफलम्phalam nlo que se hueleचca0yरसःrasaḥ1/1रसrasa-अaरामःrāmaḥ mel gustoचca0yरसयितव्यम्rasayitavyam1/1√रसrasa (10 चुरादिcurādi U)तव्यtavyaरसयितव्यrasayitavya-अaफलम्phalam nlo que se gustaचca0yत्वक्tvak1/1त्वच्tvac-च्cवाच्vāc fla pielचca0yस्पर्शयितव्यम्sparśayitavyam1/1√स्पृश्spṛś (6 तुदादिtudādi P)णिच्ṇic+तव्यtavyaस्पर्शयितव्यsparśayitavya-अaफलम्phalam nlo que se tocaचca0yवाक्vāk1/1वाच्vāc-च्cवाच्vāc fel hablaचca0yवक्तव्यम्vaktavyam1/1√वच्vac (2 अदादिadādi P)तव्यtavyaवक्तव्यvaktavya-अaफलम्phalam nlo que se diceचca0yहस्तौhastau1/2हस्तhasta-अaरामःrāmaḥ mlas manosचca0yआदातव्यम्ādātavyam1/1आā+√दाdā (3 जुहोत्यादिjuhotyādi U)तव्यtavyaआदातव्यādātavya-अaफलम्phalam nlo que se tomaचca0yउपस्थःupasthaḥ1/1उपस्थupastha-अaरामःrāmaḥ mel órgano genitalचca0yआनन्दयितव्यम्ānandayitavyam1/1आā+√नन्द्nand (1 भ्वादिbhvādi P)णिच्ṇic+तव्यtavyaआनन्दयितव्यānandayitavya-अaफलम्phalam nlo que se gozaचca0yपायुःpāyuḥ1/1पायुpāyu-उuगुरुःguruḥ mel órgano de excreciónचca0yविसर्जयितव्यम्visarjayitavyam1/1विvi+√सृज्sṛj (6 तुदादिtudādi P)णिच्ṇic+तव्यtavyaविसर्जयितव्यvisarjayitavya-अaफलम्phalam nlo que se excretaचca0yपादौpādau1/2पादpāda-अaरामःrāmaḥ mlos piesचca0yगन्तव्यम्gantavyam1/1√गम्gam (1 भ्वादिbhvādi P)तव्यtavyaगन्तव्यgantavya-अaफलम्phalam nadonde se vaचca0yमनःmanaḥ1/1मनस्manas-स्sमनस्manas nla menteचca0yमन्तव्यम्mantavyam1/1√मन्man (4 दिवादिdivādi A)तव्यtavyaमन्तव्यmantavya-अaफलम्phalam nlo que se piensaचca0yबुद्धिःbuddhiḥ1/1बुद्धिbuddhi-इiमतिmati fel intelectoचca0yबोद्धव्यम्boddhavyam1/1√बुध्budh (4 दिवादिdivādi A)तव्यtavyaबोद्धव्यboddhavya-अaफलम्phalam nlo que se discierneचca0yअहंकारःahaṃkāraḥ1/1अहंकारahaṃkāra-अaरामःrāmaḥ mel egoचca0yअहंकर्तव्यम्ahaṃkartavyam1/1√कृkṛ (8 तनादिtanādi U)तव्यtavyaअहंकर्तव्यahaṃkartavya-अaफलम्phalam naquello con lo que uno se identificaचca0yचित्तम्cittam1/1चित्तcitta-अaफलम्phalam nel cittaचca0yचेतयितव्यम्cetayitavyam1/1√चित्cit (10 चुरादिcurādi A)तव्यtavyaचेतयितव्यcetayitavya-अaफलम्phalam naquello de lo que se es conscienteचca0yतेजःtejaḥ1/1तेजस्tejas-स्sमनस्manas nel brilloचca0yविद्योतयितव्यम्vidyotayitavyam1/1विvi+√द्युत्dyut (1 भ्वादिbhvādi A)णिच्ṇic+तव्यtavyaविद्योतयितव्यvidyotayitavya-अaफलम्phalam nlo que ha de iluminarseचca0yप्राणःprāṇaḥ1/1प्राणprāṇa-अaरामःrāmaḥ mprāṇaचca0yविधारयितव्यम्vidhārayitavyam1/1विvi+√धृdhṛ (1 भ्वादिbhvādi U)णिच्ṇic+तव्यtavyaविधारयितव्यvidhārayitavya-अaफलम्phalam nlo que ha de sostenerseचca0y

Anvaya (el verso en orden de prosa)

पृथिवी च पृथिवीमात्रा चpṛthivī ca pṛthivīmātrā ca, आपः च आपोमात्रा चāpaḥ ca āpomātrā ca, तेजः च तेजोमात्रा चtejaḥ ca tejomātrā ca, वायुः च वायुमात्रा चvāyuḥ ca vāyumātrā ca, आकाशः च आकाशमात्रा चākāśaḥ ca ākāśamātrā ca, चक्षुः च द्रष्टव्यं चcakṣuḥ ca draṣṭavyaṃ ca, श्रोत्रं च श्रोतव्यं चśrotraṃ ca śrotavyaṃ ca, घ्राणं च घ्रातव्यं चghrāṇaṃ ca ghrātavyaṃ ca, रसः च रसयितव्यं चrasaḥ ca rasayitavyaṃ ca, त्वक् च स्पर्शयितव्यं चtvak ca sparśayitavyaṃ ca, वाक् च वक्तव्यं चvāk ca vaktavyaṃ ca, हस्तौ च आदातव्यं चhastau ca ādātavyaṃ ca, उपस्थः च आनन्दयितव्यं चupasthaḥ ca ānandayitavyaṃ ca, पायुः च विसर्जयितव्यं चpāyuḥ ca visarjayitavyaṃ ca, पादौ च गन्तव्यं चpādau ca gantavyaṃ ca, मनः च मन्तव्यं चmanaḥ ca mantavyaṃ ca, बुद्धिः च बोद्धव्यं चbuddhiḥ ca boddhavyaṃ ca, अहंकारः च अहंकर्तव्यं चahaṃkāraḥ ca ahaṃkartavyaṃ ca, चित्तं च चेतयितव्यं चcittaṃ ca cetayitavyaṃ ca, तेजः च विद्योतयितव्यं चtejaḥ ca vidyotayitavyaṃ ca, प्राणः च विधारयितव्यं चprāṇaḥ ca vidhārayitavyaṃ ca (सर्वं परे आत्मनि संप्रतिष्ठतेsarvaṃ pare ātmani saṃpratiṣṭhate) ॥||

La tierra y la tierra sutil, el agua y el agua sutil, el fuego y el fuego sutil, el aire y el aire sutil, el espacio y el espacio sutil, el ojo y lo que se ve, el oído y lo que se oye, el olfato y lo que se huele, el gusto y lo que se gusta, la piel y lo que se toca, el habla y lo que se dice, las manos y lo que se toma, el órgano genital y lo que se goza, el órgano de excreción y lo que se excreta, los pies y adonde se va, la mente y lo que se piensa, el intelecto y lo que se discierne, el ego y aquello con lo que uno se identifica, el citta y aquello de lo que se es consciente, el brillo y lo que ha de iluminarse, prāṇa y lo que ha de sostenerse: [todo esto se establece en el ātman supremo].

Bhāṣya de Śaṅkara

Lee el comentario de Śaṅkara

Déjanos tu correo y se abre toda la Biblioteca Vedanta: el bhāṣya íntegro de cada verso, el análisis gramatical completo y los PDF de cada texto. Solo una vez.

Te escribiremos sobre Vedanta. Puedes darte de baja cuando quieras.

Segmento 1 — avataraṇikā: ¿qué es «todo eso»?

किं तत्सर्वम्kiṃ tatsarvam -

¿Qué es «todo eso»?

Análisis palabra por palabra
किम्kim1/1किम्kim n¿quéतत्tat1/1तद्tad nesoसर्वम्sarvam1/1सर्वsarva ntodo [es]?

Segmento 2 — los elementos burdos y sutiles

पृथिवीpṛthivī चca स्थूला पञ्चsthūlā pañca-गुणाः तत्कारणा चguṇāḥ tatkāraṇā ca पृथिवीमात्राpṛthivīmātrā चca गन्धgandha-तन्मात्राtanmātrā, तथाtathā आपश्चāpaśca आपोमात्राāpomātrāःḥ चca। | तेजश्चtejaśca तेजोमात्राtejomātrā चca। | वायुश्चvāyuśca वायुमात्राvāyumātrā चca। | आकाशश्चākāśaśca आकाशमात्राākāśamātrā चca। स्थूलानि च सूक्ष्माणि च भूतानि इत्यर्थः। | sthūlāni ca sūkṣmāṇi ca bhūtāni ityarthaḥ |

«La tierra», la burda, con sus cinco cualidades, «y la tierra sutil», que es su causa: el elemento sutil del olor. Así también «el agua y el agua sutil», «el fuego y el fuego sutil», «el aire y el aire sutil», «el espacio y el espacio sutil». El sentido es: los elementos burdos y los sutiles.

Nota. La edición imprime पञ्चpañca-गुणाःguṇāḥ, que no concuerda con पृथिवीpṛthivī … स्थूलाsthūlā; se analiza पञ्चगुणाpañcaguṇā (así lo traduce Gambhirananda: «possessed of the five attributes»). También imprime आपोमात्राःāpomātrāḥ (pl.), donde el mantra dice आपोमात्राāpomātrā; se deja como está.

Análisis palabra por palabra
पृथिवीpṛthivī1/1पृथिवीpṛthivī-ईīनदीnadī fla tierraचca0yस्थूलाsthūlā1/1स्थूलsthūla-आāसीताsītā fburdaपञ्चगुणाpañcaguṇā1/1पञ्चगुणाpañcaguṇā-आāसीताsītā f[पञ्च गुणाः यस्याः साpañca guṇāḥ yasyāḥ sā] BVcon cinco cualidadesतत्कारणाtatkāraṇā1/1तत्कारणाtatkāraṇā-आāसीताsītā f[तस्याः कारणम्tasyāḥ kāraṇam] षष्ठीṣaṣṭhī-TP (f por concordancia)su causaचca0yपृथिवीमात्राpṛthivīmātrā1/1पृथिवीमात्राpṛthivīmātrā-आāसीताsītā f[पृथिव्याः मात्राpṛthivyāḥ mātrā] षष्ठीṣaṣṭhī-TPla tierra sutilचca0yगन्धतन्मात्राgandhatanmātrā1/1गन्धतन्मात्राgandhatanmātrā-आāसीताsītā f[गन्धस्य तन्मात्राgandhasya tanmātrā] षष्ठीṣaṣṭhī-TPel elemento sutil del olorतथाtathā0así tambiénआपःāpaḥ1/3अप्ap-प्pf (siempre pl.)el aguaचca0yआपोमात्राःāpomātrāḥ1/3आपोमात्राāpomātrā-आāसीताsītā f[अपां मात्राःapāṃ mātrāḥ] षष्ठीṣaṣṭhī-TPel agua sutilचca0yतेजःtejaḥ1/1तेजस्tejas-स्sमनस्manas nel fuegoचca0yतेजोमात्राtejomātrā1/1तेजोमात्राtejomātrā-आāसीताsītā f[तेजसः मात्राtejasaḥ mātrā] षष्ठीṣaṣṭhī-TPel fuego sutilचca0yवायुःvāyuḥ1/1वायुvāyu-उuगुरुःguruḥ mel aireचca0yवायुमात्राvāyumātrā1/1वायुमात्राvāyumātrā-आāसीताsītā f[वायोः मात्राvāyoḥ mātrā] षष्ठीṣaṣṭhī-TPel aire sutilचca0yआकाशःākāśaḥ1/1आकाशākāśa-अaरामःrāmaḥ mel espacioचca0yआकाशमात्राākāśamātrā1/1आकाशमात्राākāśamātrā-आāसीताsītā f[आकाशस्य मात्राākāśasya mātrā] षष्ठीṣaṣṭhī-TPel espacio sutilचca0yस्थूलानिsthūlāni1/3स्थूलsthūla-अaफलम्phalam nburdosचca0yसूक्ष्माणिsūkṣmāṇi1/3सूक्ष्मsūkṣma-अaफलम्phalam nsutilesचca0yभूतानिbhūtāni1/3√भूbhū (1 भ्वादिbhvādi P)क्तktaभूतbhūta-अaफलम्phalam nlos elementosइतिiti0asíअर्थःarthaḥ1/1अर्थartha-अaरामःrāmaḥ m[es] el sentido

Segmento 3 — los órganos de conocimiento y de acción con sus objetos

तथाtathā चक्षुश्चcakṣuśca इन्द्रियं रूपं चindriyaṃ rūpaṃ ca द्रष्टव्यंdraṣṭavyaṃ चca। | श्रोत्रंśrotraṃ चca श्रोतव्यंśrotavyaṃ चca। | घ्राणंghrāṇaṃ चca घ्रातव्यंghrātavyaṃ चca। | रसश्चrasaśca रसयितव्यंrasayitavyaṃ चca। | त्वक्tvak चca स्पर्शयितव्यंsparśayitavyaṃ चca। | वाक्vāk चca वक्तव्यंvaktavyaṃ चca। | हस्तौhastau चca आदातव्यंādātavyaṃ चca। | उपस्थश्चupasthaśca आनन्दयितव्यंānandayitavyaṃ चca। | पायुश्चpāyuśca विसर्जयितव्यंvisarjayitavyaṃ चca। | पादौpādau चca गन्तव्यंgantavyaṃ चca। बुद्धीन्द्रियाणि कर्मेन्द्रियाणि तथा च उक्तानि। | buddhīndriyāṇi karmendriyāṇi tathā ca uktāni |

Así también «el ojo», el sentido, «y lo que se ve», la forma; «el oído y lo que se oye»; «el olfato y lo que se huele»; «el gusto y lo que se gusta»; «la piel y lo que se toca»; «el habla y lo que se dice»; «las manos y lo que se toma»; «el órgano genital y lo que se goza»; «el órgano de excreción y lo que se excreta»; «los pies y adonde se va». Así quedan enumerados los órganos de conocimiento y los de acción.

Análisis palabra por palabra
तथाtathā0así tambiénचक्षुःcakṣuḥ1/1चक्षुस्cakṣus-स्sमनस्manas nel ojoचca0yइन्द्रियम्indriyam1/1इन्द्रindra+घgha (taddhita)इन्द्रियindriya-अaफलम्phalam nel sentidoरूपम्rūpam1/1रूपrūpa-अaफलम्phalam nla formaचca0yद्रष्टव्यम्draṣṭavyam1/1√दृश्dṛś (1 भ्वादिbhvādi P)तव्यtavyaद्रष्टव्यdraṣṭavya-अaफलम्phalam nlo que se veचca0yश्रोत्रम्śrotram1/1श्रोत्रśrotra-अaफलम्phalam nel oídoचca0yश्रोतव्यम्śrotavyam1/1√श्रुśru (1 भ्वादिbhvādi P)तव्यtavyaश्रोतव्यśrotavya-अaफलम्phalam nlo que se oyeचca0yघ्राणम्ghrāṇam1/1घ्राणghrāṇa-अaफलम्phalam nel olfatoचca0yघ्रातव्यम्ghrātavyam1/1√घ्राghrā (1 भ्वादिbhvādi P)तव्यtavyaघ्रातव्यghrātavya-अaफलम्phalam nlo que se hueleचca0yरसःrasaḥ1/1रसrasa-अaरामःrāmaḥ mel gustoचca0yरसयितव्यम्rasayitavyam1/1√रसrasa (10 चुरादिcurādi U)तव्यtavyaरसयितव्यrasayitavya-अaफलम्phalam nlo que se gustaचca0yत्वक्tvak1/1त्वच्tvac-च्cवाच्vāc fla pielचca0yस्पर्शयितव्यम्sparśayitavyam1/1√स्पृश्spṛś (6 तुदादिtudādi P)णिच्ṇic+तव्यtavyaस्पर्शयितव्यsparśayitavya-अaफलम्phalam nlo que se tocaचca0yवाक्vāk1/1वाच्vāc-च्cवाच्vāc fel hablaचca0yवक्तव्यम्vaktavyam1/1√वच्vac (2 अदादिadādi P)तव्यtavyaवक्तव्यvaktavya-अaफलम्phalam nlo que se diceचca0yहस्तौhastau1/2हस्तhasta-अaरामःrāmaḥ mlas manosचca0yआदातव्यम्ādātavyam1/1आā+√दाdā (3 जुहोत्यादिjuhotyādi U)तव्यtavyaआदातव्यādātavya-अaफलम्phalam nlo que se tomaचca0yउपस्थःupasthaḥ1/1उपस्थupastha-अaरामःrāmaḥ mel órgano genitalचca0yआनन्दयितव्यम्ānandayitavyam1/1आā+√नन्द्nand (1 भ्वादिbhvādi P)णिच्ṇic+तव्यtavyaआनन्दयितव्यānandayitavya-अaफलम्phalam nlo que se gozaचca0yपायुःpāyuḥ1/1पायुpāyu-उuगुरुःguruḥ mel órgano de excreciónचca0yविसर्जयितव्यम्visarjayitavyam1/1विvi+√सृज्sṛj (6 तुदादिtudādi P)णिच्ṇic+तव्यtavyaविसर्जयितव्यvisarjayitavya-अaफलम्phalam nlo que se excretaचca0yपादौpādau1/2पादpāda-अaरामःrāmaḥ mlos piesचca0yगन्तव्यम्gantavyam1/1√गम्gam (1 भ्वादिbhvādi P)तव्यtavyaगन्तव्यgantavya-अaफलम्phalam nadonde se vaचca0yबुद्धीन्द्रियाणिbuddhīndriyāṇi1/3बुद्धीन्द्रियbuddhīndriya-अaफलम्phalam n[बुद्धेः इन्द्रियाणिbuddheḥ indriyāṇi] षष्ठीṣaṣṭhī-TPlos órganos de conocimientoकर्मेन्द्रियाणिkarmendriyāṇi1/3कर्मेन्द्रियkarmendriya-अaफलम्phalam n[कर्मणः इन्द्रियाणिkarmaṇaḥ indriyāṇi] षष्ठीṣaṣṭhī-TPlos órganos de acciónतथाtathā0asíचca0yउक्तानिuktāni1/3√वच्vac (2 अदादिadādi P)क्तktaउक्तukta-अaफलम्phalam nquedan enumerados

Segmento 4 — el órgano interno y sus objetos

मनश्चmanaśca पूर्वोक्तम्।pūrvoktam | मन्तव्यंmantavyaṃ चca तद्विषयः।tadviṣayaḥ | बुद्धिश्चbuddhiśca निश्चयात्मिका।niścayātmikā | बोद्धव्यंboddhavyaṃ चca तद्विषयः।tadviṣayaḥ | अहंकारश्चahaṃkāraśca अभिमानabhimāna-लक्षणम् अन्तःकरणम्।lakṣaṇam antaḥkaraṇam | अहंकर्तव्यंahaṃkartavyaṃ चca तद्विषयः। चित्तं च चेतनावद् अन्तःकरणम्।tadviṣayaḥ | cittaṃ ca cetanāvad antaḥkaraṇam | चेतयितव्यंcetayitavyaṃ चca तद्विषयः।tadviṣayaḥ |

«La mente», ya mencionada, «y lo que se piensa», su objeto. «El intelecto», cuya naturaleza es la determinación, «y lo que se discierne», su objeto. «El ego», el órgano interno caracterizado por la identificación [con el cuerpo, etc.], «y aquello con lo que uno se identifica», su objeto. El citta, el órgano interno dotado de conciencia, «y aquello de lo que se es consciente», su objeto.

Análisis palabra por palabra
मनःmanaḥ1/1मनस्manas-स्sमनस्manas nla menteचca0yपूर्वोक्तम्pūrvoktam1/1√वच्vac (2 अदादिadādi P)क्तktaपूर्वोक्तpūrvokta-अaफलम्phalam n[पूर्वम् उक्तम्pūrvam uktam] KDya mencionadaमन्तव्यम्mantavyam1/1√मन्man (4 दिवादिdivādi A)तव्यtavyaमन्तव्यmantavya-अaफलम्phalam nlo que se piensaचca0yतद्विषयःtadviṣayaḥ1/1तद्विषयtadviṣaya-अaरामःrāmaḥ m[तस्य विषयःtasya viṣayaḥ] षष्ठीṣaṣṭhī-TPsu objetoबुद्धिःbuddhiḥ1/1बुद्धिbuddhi-इiमतिmati fel intelectoचca0yनिश्चयात्मिकाniścayātmikā1/1निश्चयात्मिकाniścayātmikā-आāसीताsītā f[निश्चयः आत्मा यस्याः साniścayaḥ ātmā yasyāḥ sā] BVcuya naturaleza es la determinaciónबोद्धव्यम्boddhavyam1/1√बुध्budh (4 दिवादिdivādi A)तव्यtavyaबोद्धव्यboddhavya-अaफलम्phalam nlo que se discierneचca0yतद्विषयःtadviṣayaḥ1/1तद्विषयtadviṣaya-अaरामःrāmaḥ m[तस्य विषयःtasya viṣayaḥ] षष्ठीṣaṣṭhī-TPsu objetoअहंकारःahaṃkāraḥ1/1अहंकारahaṃkāra-अaरामःrāmaḥ mel egoचca0yअभिमानलक्षणम्abhimānalakṣaṇam1/1अभिमानलक्षणabhimānalakṣaṇa-अaफलम्phalam n[अभिमानः लक्षणं यस्य तत्abhimānaḥ lakṣaṇaṃ yasya tat] BVcaracterizado por la identificaciónअन्तःकरणम्antaḥkaraṇam1/1√कृkṛ (8 तनादिtanādi U)ल्युट्lyuṭअन्तःकरणantaḥkaraṇa-अaफलम्phalam n[अन्तः करणम्antaḥ karaṇam] प्रादिprādi-TPel órgano internoअहंकर्तव्यम्ahaṃkartavyam1/1√कृkṛ (8 तनादिtanādi U)तव्यtavyaअहंकर्तव्यahaṃkartavya-अaफलम्phalam naquello con lo que uno se identificaचca0yतद्विषयःtadviṣayaḥ1/1तद्विषयtadviṣaya-अaरामःrāmaḥ m[तस्य विषयःtasya viṣayaḥ] षष्ठीṣaṣṭhī-TPsu objetoचित्तम्cittam1/1चित्तcitta-अaफलम्phalam nel cittaचca0yचेतनावत्cetanāvat1/1चेतनाcetanā+मतुप्matup (taddhita)चेतनावत्cetanāvat-त्tभगवत्bhagavat ndotado de concienciaअन्तःकरणम्antaḥkaraṇam1/1√कृkṛ (8 तनादिtanādi U)ल्युट्lyuṭअन्तःकरणantaḥkaraṇa-अaफलम्phalam n[अन्तः करणम्antaḥ karaṇam] प्रादिprādi-TPel órgano internoचेतयितव्यम्cetayitavyam1/1√चित्cit (10 चुरादिcurādi A)तव्यtavyaचेतयितव्यcetayitavya-अaफलम्phalam naquello de lo que se es conscienteचca0yतद्विषयःtadviṣayaḥ1/1तद्विषयtadviṣaya-अaरामःrāmaḥ m[तस्य विषयःtasya viṣayaḥ] षष्ठीṣaṣṭhī-TPsu objeto

Segmento 5 — glosa de तेजश्च विद्योतयितव्यं चtejaśca vidyotayitavyaṃ ca

तेजश्चtejaśca त्वगिन्द्रियtvagindriya-व्यतिरेकेण प्रकाशvyatirekeṇa prakāśa-विशिष्टा या त्वक् तया निर्भास्यः विषयःviśiṣṭā yā tvak tayā nirbhāsyaḥ viṣayaḥ विद्योतयितव्यम्vidyotayitavyam। |

«El brillo» es la piel dotada de luminosidad, distinta del sentido del tacto; y el objeto que ella hace resplandecer es «lo que ha de iluminarse».

Análisis palabra por palabra
तेजःtejaḥ1/1तेजस्tejas-स्sमनस्manas nel brilloचca0yत्वगिन्द्रियव्यतिरेकेणtvagindriyavyatirekeṇa3/1विvi+अतिati+√रिच्ric (7 रुधादिrudhādi U)घञ्ghañत्वगिन्द्रियव्यतिरेकtvagindriyavyatireka-अaरामःrāmaḥ m[त्वगिन्द्रियात् व्यतिरेकःtvagindriyāt vyatirekaḥ] पञ्चमीpañcamī-TPdistinta del sentido del tactoप्रकाशविशिष्टाprakāśaviśiṣṭā1/1विvi+√शिष्śiṣ (7 रुधादिrudhādi P)क्तktaप्रकाशविशिष्टाprakāśaviśiṣṭā-आāसीताsītā f[प्रकाशेन विशिष्टाprakāśena viśiṣṭā] तृतीयाtṛtīyā-TPdotada de luminosidadयाyā1/1यद्yad fla queत्वक्tvak1/1त्वच्tvac-च्cवाच्vāc fpielतयाtayā3/1तद्tad fpor ellaनिर्भास्यःnirbhāsyaḥ1/1निर्nir+√भास्bhās (1 भ्वादिbhvādi A)ण्यत्ṇyatनिर्भास्यnirbhāsya-अaरामःrāmaḥ mque ha de resplandecerविषयःviṣayaḥ1/1विषयviṣaya-अaरामःrāmaḥ mel objetoविद्योतयितव्यम्vidyotayitavyam1/1विvi+√द्युत्dyut (1 भ्वादिbhvādi A)णिच्ṇic+तव्यtavyaविद्योतयितव्यvidyotayitavya-अaफलम्phalam nlo que ha de iluminarse

Segmento 6 — glosa de प्राणश्च विधारयितव्यं चprāṇaśca vidhārayitavyaṃ ca: prāṇa es el hilo

प्राणश्चprāṇaśca सूत्रं यदाचक्षते तेनsūtraṃ yadācakṣate tena विधारयितव्यंvidhārayitavyaṃ संग्रथनीयं सर्वं हि कार्यsaṃgrathanīyaṃ sarvaṃ hi kārya-करणkaraṇa-जातं पारार्थ्येन संहतं नामjātaṃ pārārthyena saṃhataṃ nāma-रूपात्मकम् एतावदेव।। ८ ।।rūpātmakam etāvadeva | | 8 | |

«Prāṇa» es lo que llaman el hilo (sūtra); lo que por él «ha de sostenerse» es lo que ha de ser ensartado. Pues todo el conjunto de efectos e instrumentos, compuesto para servir a otro, hecho de nombre y forma, es solo esto. ॥||8॥ ||

Análisis palabra por palabra
प्राणःprāṇaḥ1/1प्राणprāṇa-अaरामःrāmaḥ mprāṇaचca0yसूत्रम्sūtram2/1सूत्रsūtra-अaफलम्phalam nel hiloयत्yat2/1यद्yad nlo queआचक्षतेācakṣateIII/3आā+√चक्ष्cakṣ (2 अदादिadādi A)लट्laṭकर्तरिkartarillamanतेनtena3/1तद्tad npor élविधारयितव्यम्vidhārayitavyam1/1विvi+√धृdhṛ (1 भ्वादिbhvādi U)णिच्ṇic+तव्यtavyaविधारयितव्यvidhārayitavya-अaफलम्phalam nlo que ha de sostenerseसंग्रथनीयम्saṃgrathanīyam1/1सम्sam+√ग्रन्थ्granth (9 क्र्यादिkryādi P)अनीयर्anīyarसंग्रथनीयsaṃgrathanīya-अaफलम्phalam nlo que ha de ser ensartadoसर्वम्sarvam1/1सर्वsarva ntodoहिhi0puesकार्यकरणजातम्kāryakaraṇajātam1/1√जन्jan (4 दिवादिdivādi A)क्तktaकार्यकरणजातkāryakaraṇajāta-अaफलम्phalam n[कार्याणां करणानां च जातम्kāryāṇāṃ karaṇānāṃ ca jātam] षष्ठीṣaṣṭhī-TP (DV interno)el conjunto de efectos e instrumentosपारार्थ्येनpārārthyena3/1परार्थparārtha+ष्यञ्ṣyañ (taddhita)पारार्थ्यpārārthya-अaफलम्phalam npara servir a otroसंहतम्saṃhatam1/1सम्sam+√हन्han (2 अदादिadādi P)क्तktaसंहतsaṃhata-अaफलम्phalam ncompuestoनामरूपात्मकम्nāmarūpātmakam1/1नामरूपात्मकnāmarūpātmaka-अaफलम्phalam n[नाम च रूपं च आत्मा यस्य तत्nāma ca rūpaṃ ca ātmā yasya tat] BVhecho de nombre y formaएतावत्etāvat1/1एतद्etad+वतुप्vatup (taddhita)एतावत्etāvat-त्tभगवत्bhagavat n[es] estoएवeva0solo

॥ इति चतुर्थप्रश्ने अष्टमो मन्त्रः ॥|| iti caturthapraśne aṣṭamo mantraḥ ||
Así, el octavo mantra de la cuarta pregunta.

अध्ययनम्

Estos textos se estudian con un maestro

Las upaniṣads se leen con el comentario de Śaṅkara, dentro del recorrido de la escuela.